120 cultuurhuizen in Franstalig België openen vandaag de deuren voor illegale voorstellingen

1 mei 2021
© VRT NWS
In Wallonië en Brussel openen vanaf vandaag meer dan 120 cultuurhuizen negen dagen lang hun deuren voor publiek. Ze doen dat uit protest tegen het uitblijven van perspectief voor de sector. De cultuurhuizen willen aantonen dat ze wél veilig publiek kunnen ontvangen, zowel buiten als binnen. Op dit moment zijn de cultuurhuizen (behalve musea) nog gesloten voor het publiek in de strijd tegen het coronavirus. De evenementen worden dus illegaal georganiseerd.

De protestactie is een initiatief van Still Standing for Culture, een tijdelijke samenwerking van culturele spelers in Wallonië en Brussel. De actievoerders pikken het niet dat de overheid nog steeds geen beslissing genomen heeft over de heropening van de cultuursector.

Vorige week legde de sector een plan op tafel voor een geleidelijke heropstart, maar het Overlegcomité besliste om hier pas midden mei knopen over door te hakken. Vanaf 8 mei mogen cultuurhuizen opnieuw voorstellingen organiseren buiten voor maximaal 50 mensen. Binnen zijn enkel testevenementen mogelijk. In juni zouden dan - als alles goed gaat - activiteiten mogen worden georganiseerd voor 200 mensen, zowel binnen als buiten. Voor de zomer zijn er nog geen richtlijnen.

Meer dan 150 activiteiten

"Er bestaat geen direct verband tussen de gezondheidsmaatregelen en het hoekje waar cultuur nu al bijna een jaar wordt weggezet", zegt de initiatiefnemers van Still Standing for Culture. "Bijeenkomsten van enkele honderden of zelfs duizenden mensen mogen wel als ze de markt of het shoppen dienen, maar culturele activiteiten blijven verboden ondanks hun strikte protocollen."

"Het is hoognodig om cultuur weer te verdedigen als een algemeen goed, en toegang tot cultuur als een grondrecht, net als toegang tot gezondheidszorg, onderwijs of rechtspraak. Dit alles nog los van het economische belang van de culturele sector en de vele levens die bedreigd worden door de stopzetting van onze activiteiten."

Tot en met 8 mei gaan er meer dan 150 activiteiten door in theaterzalen, bioscopen, concertzalen en culturele centra. De sector legt zichzelf hierbij strikte protocollen op, zoals afstand houden, mondmaskers dragen en handen ontsmetten. "Het gaat niet om testevementen of om evenementen die enkel door professionelen worden bijgewoond", zeggen de organisatoren. "Het zijn evenementen voor het publiek."

Boetes aanvechten

Zo was er vandaag een publieke repetitie van choreografe Gaia Saitta in de Hallen van Schaarbeek in Brussel. In de zaal kunnen normaal gezien 2.000 mensen binnen. Nu staan er 50 stoelen opgesteld die allemaal ingenomen zijn door publiek.

We moeten nu het debat voeren of het normaal is dat de cultuursector zo lang gesloten blijft, desnoods in de rechtbank.

De directeur van de Hallen van Schaarbeek, Christophe Gallant, wil met de actie de cultuursector steunen, maar hij pleit ook voor een ander coronabeleid. "We moeten denken aan de tienduizenden werknemers in de sector, die dit allemaal nog jaren zullen voelen", zegt hij.

Samuel Tilman van Still Standing for Culture wil het hard spelen. "Het is mogelijk dat de politie binnenvalt, dat er een proces-verbaal wordt opgesteld en dat er boetes uitgeschreven worden, maar wij zullen dat systematisch aanvechten. We moeten nu het debat voeren of het normaal is dat de cultuursector zo lang gesloten blijft, desnoods in de rechtbank."

Voorlopig geen protest aan Vlaamse kant

Volgens Frederik Sioen van de Crisiscel Cultuur zijn de Vlaamse huizen voorlopig niet van plan gelijkaardige acties te voeren, maar hij sluit ze in de toekomst niet uit. Veel zal afhangen van de uitkomst van het volgend overlegcomité.

Als er op 12 mei geen perspectief is, vrezen we ook voor acties in Vlaanderen

"We begrijpen de urgentie en blijven achter de schermen met de virologen, het corona-commissariaat en met de politiek in overleg. Maar als er op 12 mei geen perspectief is, vrezen we ook voor acties in Vlaanderen."

Onverstandig

Minister van Binnenlandse Zaken Annelies Verlinden (CD&V) vindt het bijzonder onverstandig dat culturele instellingen nu al activiteiten organiseren die nog niet toegelaten zijn. "We hebben afspraken gemaakt om gefaseerd te versoepelen. Vanaf 8 mei treedt het buitenplan in werking. Dat is niet alleen horeca, maar ook evenementen. Dat moet het perspectief bieden om dat op een veilige manier te laten plaatsvinden."

De culturele sector is al zes maanden gesloten. Vorig jaar opende de sector na de eerste lockdown opnieuw de deuren van juli tot oktober met strikte veiligheidsprotocollen.

Beluister het gesprek in 'De Wereld Vandaag' via Radio 1 Select. 

Bron: vrtnws.be en 'De Wereld Vandaag'