85 procent van de kleuters zijn voldoende taalvaardig: "Dit zijn zeer goede resultaten"

3 februari 2022
© Sigmund (Unsplash)
85 procent van de Vlaamse kleuters heeft een taalniveau dat volstaat om aan het eerste leerjaar te beginnen, zonder extra taalondersteuning. Dat blijkt uit een steekproef van de Vlaamse Overheid. Sinds het begin van dit schooljaar werd er in de derde kleuterklas in heel Vlaanderen de taalscreening "KOALA" afgenomen. Wie daar niet goed op scoort, zal extra taalondersteuning moeten krijgen.

Alle Vlaamse kleuterscholen zijn sinds dit schooljaar verplicht om de koalatest af te nemen bij kleuters van vijf jaar oud, een taaltest om in te schatten of ze klaar zijn voor het eerste leerjaar. De resultaten van een steekproef bij ongeveer één op de vijf scholen, werden vandaag bekendgemaakt door Vlaams minister van Onderwijs Ben Weyts (N-VA).

Wat is de koalatest?

Voor het eerst hebben alle kleuters vanaf vijf jaar dit schooljaar een koalatest afgelegd. Die taaltest is ontwikkeld door onderzoekers van de KU Leuven en bestaat uit verschillende speelse doe-, zoek- en kiesopdrachten om taalachterstand bij kleuters op te sporen.

De bedoeling is om onvoldoende taalvaardigheid bij kleuters op te sporen vóór de start van het lager onderwijs, met een wetenschappelijk onderbouwde test. Die kinderen kunnen dan extra begeleiding krijgen, want taalvaardigheid is een belangrijke factor in het leersucces van kinderen.

Hoe taalvaardig zijn onze kleuters?

Na de test kregen de kleuters een groene, oranje of rode code. Een groene code betekent dat de kleuter voldoende taalvaardig is om aan het lager onderwijs te starten. 85 procent van de kinderen uit deze steekproef scoorden groen.

Als een kleuter een oranje code krijgt, is er taalondersteuning nodig. Bij een rode code moet die ondersteuning intensief zijn. In totaal had 15 procent nood aan taalondersteuning, waarvan 4 procent intensief.

In scholen waar veel kinderen het Nederlands niet als thuistaal hebben, valt 30 procent onder de categorie die taalondersteuning nodig heeft

Die resultaten verschillen wel per regio. De resultaten zijn het beste in de provincie West-Vlaanderen, waar bijna 93 procent van de kinderen code groen kreeg. Ook Antwerpen scoort ruim 92 procent. In Oost-Vlaanderen, Limburg en Vlaams-Brabant ligt dat rond de 88 procent.

In het Brussels Gewest ligt dat getal een pak lager. 68 procent scoort daar groen, dus meer dan een derde van de kinderen heeft extra taalondersteuning nodig. 8 procent valt daar in de rode zone.

Ook in de steden ligt het aantal kleuters dat een groene code kreeg lager dan het gemiddelde. In Antwerpen is dat nog geen 72 procent, in Gent 79.

De taalachtergrond van de geteste kleuters is een belangrijke factoren. In de centrumsteden zijn er bijvoorbeeld meer kleuters die een andere thuistaal hebben dan het Nederlands, en daardoor mogelijk minder taalvaardig zijn in het Nederlands. In scholen met veel kinderen die een andere thuistaal hebben, heeft 30 procent extra ondersteuning nodig. In en rond Brussel heb je ook de invloed van het aantal Franstaligen.

Wat gebeurt er met de resultaten?

Enkel op basis van de koalatest kunnen leerlingen niet geweigerd worden om volgend schooljaar in het eerste leerjaar te starten. Voor zo’n beslissing baseert de klassenraad zich op heel wat meer informatie die over de kleuter tijdens het schooljaar wordt verzameld.

Leerkrachten kunnen aan de hand van de resultaten de kleuters wel extra begeleiding geven om de taalachterstand weg te werken. Bij een rode code is er ook de mogelijkheid om het kind een taalbad aan te bieden.

Voor die taalondersteuning wordt budget vrijgemaakt vanuit de Vlaamse overheid. Samen met de uitrol van de test stelde Minister van Onderwijs Ben Weyts daarvoor 12 miljoen euro, ofwel 240 extra voltijdse leerkrachten ter beschikking van de scholen. Onderzoekers van verschillende hogeronderwijsinstellingen zijn aan de slag om "taalintegratietrajecten" uit te werken.

Beluister het gesprek met Kris Van den Branden, hoogleraar taalkunde aan de KU Leuven en de ontwikkelaar van de taaltest, in 'De Wereld Vandaag' via Radio 1 Select. 

Bron: vrtnws.be en 'De Wereld Vandaag'

Luister ook: