"Artificiële omheiningen hebben een dramatische impact op sommige dieren"

5 oktober 2020
Huisje, tuintje, omheininkje. Wereldwijd zijn er meer omheiningen dan wegen, en die hebben een grote impact op het milieu en de biodiversiteit. Bioloog Dirk Draulans roept in ‘Nieuwe Feiten’ op om vaker voor natuurlijke hagen te kiezen.

“Ecologen hebben grondig in kaart gebracht welke impact omheiningen op dieren hebben”, zegt Dirk Draulans. “Hekken zijn artificiële constructies die vele diersoorten hinderen in hun natuurlijke gedragingen”.

“Elk dier dat zich verplaatst kan gehinderd worden. Een concreet voorbeeld: egels blijven dikwijls steken in omheiningen gemaakt van groene staaldraad. Hun kopje kan er wel door, maar ze blijven vastzitten met hun stekels. Daarom pleiten wetenschappers er al langer voor om onderaan in dat soort omheiningen grote gaten te maken. Zonder die oplossingen zijn omheiningen voor sommige diersoorten echt rampzalig.”

Voor een opvallend voorbeeld moeten we naar de Tsjechisch-Duitse grensregio, langs het voormalige IJzeren Gordijn. Het IJzeren Gordijn is er nu al 25 jaar weg, maar sommige dieren gedragen zich nog altijd alsof het er wel is.

Draulans: “Sommige hertensoorten leven maar 15 jaar, en de dieren die nu leven hebben het IJzeren Gordijn nooit zelf meegemaakt, maar blijkbaar heeft die jarenlange afscheiding tot op vandaag gezorgd voor een gewijzigde gedragspatronen.” De herten wagen zich dus niet aan de oversteek van oost naar west of omgekeerd.

Is dit een typisch probleem dat in onze regio voorkomt? “Helemaal niet”, zegt Draulans. “In sommige Afrikaanse natuurparken worden er omheiningen geplaatst om stropers buiten te houden, of om te vermijden dat leeuwen in dorpen terecht komen. Maar bijvoorbeeld olifanten verplaatsen zich soms over grote afstand, op zoek naar water. Die omheiningen dwingen hen omwegen te nemen, en dat heeft een grote impact op hun leven.”

Artificiële omheiningen kunnen volgens Draulans soms nuttig zijn. “Om natuurgebieden te beschermen bijvoorbeeld. Zo zijn er omheiningen die bepaalde volgens die op de grond broeden beschermen tegen vossen.”

Toch wil Draulans eindigen met een oproep: “Vermijd zoveel mogelijk kunstmatige omheiningen. Kies waar mogelijk voor een haag.”

Beluister het gesprek met Dirk Draulans via Radio 1 Select (Je hoort er de meest recente fragmenten van Radio 1)

Lees ook: