Belangrijke stap om astma-epidemie in te dijken

22 september 2020
Eline Haspeslagh (© Kevin Faingnaert)
Astma treft bijna vijf procent van de wereldbevolking en is uiterst moeilijk te genezen. Onder het motto ‘Voorkomen is beter dan genezen’ ontwikkelde gezondheidswetenschapper Eline Haspeslagh (Universiteit Gent) een behandeling die labmuizen preventief beschermt tegen het ontstaan van allergische astma voor huisstofmijten.

Ken je de PhD Cup? Het is een wedstrijd waarin Scriptie vzw wetenschappers oproept om de kern van hun jarenlange doctoraatsonderzoek met het brede publiek te delen. Zestien fascinerende onderzoeken haalden de selectie. En één van de geselecteerden is Eline Haspeslagh.

"Er zijn al veel geneesmiddelen voor astma op de markt, maar wij hebben gekeken of we de ziekte ook kunnen voorkomen, dus voor ze ontstaat" vertelt Haspeslagh in 'Nieuwe Feiten'. "Je wordt wel geboren met een zekere aanleg voor astma, er spelen dus wel genetische factoren mee, maar het is vooral de omgeving en waar je aan blootgesteld wordt, die zullen bepalen of je astma krijgt of niet."

Wennen aan stoffen die ons ziek maken

Haspeslagh: "Wat wij hebben onderzocht is of we kunnen wennen aan de stoffen die ons normaal gezien ziek maken. Astma is in de meeste gevallen een allergie, wat betekent dat het afweersysteem fout reageert op onschadelijke stoffen. Wij hebben gekeken bij muizen, of we ons afweersysteem ook kunnen laten wennen aan die stoffen waar er fout op gereageerd wordt, en dat is gelukt."

Een muis die niet-astmatisch is, en die je blootstelt aan stoffen waartegen ze astmatisch zou kunnen worden, blijft dus gezond. Al is ook de dosis, en de timing van blootstelling belangrijk, zegt Haspeslagh. "Wij stellen ze bloot aan één eiwit uit de huistoffmijt (een van de meest voorkomende allergische stoffen bij astma). Als ze dat herhaaldelijk inademen, gaan ze daarna niet meer reageren op de volledige huistoffmijt."

Epidemie

"Met deze experimentele therapie, en de nieuwe kennis over hoe ‘gewenning’ onze afweerreactie beïnvloedt, zetten we een stapje dichter bij het ultieme doel van astmapreventie" vertelt Haspeslagh over haar onderzoek op phdcup.be. Daar heeft ze het ook over het hoofddoel voor haar doctoraat: "Astma is op honderd jaar tijd geëvolueerd van een sporadische ziekte naar een ware epidemie die bijna vijf procent van de wereldbevolking treft, en het aantal patiënten blijft stijgen. Om de astma-epidemie in te dijken, is het cruciaal om – naast symptoombestrijding- ook te focussen op preventie en op een goed begrip van hoe de ziekte ontstaat."

Tijd nodig

Het afweersysteem van muizen en mensen lijkt erg op elkaar. "Dus het is alvast goed nieuws dat het bij muizen aanslaat" besluit Haspeslagh. Maar aangezien het om een preventief geneesmiddel gaat, hebben we tijd nodig om te kijken of kinderen die het geneesmiddel krijgen astma zullen ontwikkelen of niet. "Dit zal meer dan 10 jaar duren."

"Eind september 2030 bellen we je terug" belooft Koen Fillet alvast. 

Beluister het gesprek met Eline Haspeslagh in 'Nieuwe Feiten':

Lees ook:

Radio 1 Select