Bill Gates brengt klimaatboek uit: "Een klimaatramp voorkomen wordt een grotere uitdaging dan landen op de maan"

15 februari 2021
© Thierry Roge (Belga)
De Amerikaanse miljardair en mede-oprichter van Microsoft Bill Gates (65) is heel erg bezig met het klimaat. Hij heeft er nu ook een boek over geschreven, waarin hij de omvang van de uitdaging - een klimaatneutrale wereld tegen 2050 - schetst: "We gaan moeten innoveren op een schaal die we nooit tevoren hebben meegemaakt." Gates denkt ook dat we best kernenergie aan boord houden om er te komen.

Bill Gates hield zich met zijn stichting al bezig met gezondheidszorg wereldwijd, en met onderwijs. Minder bekend is misschien zijn interesse in de klimaatopwarming, en hoe die te voorkomen. Zijn nieuwe boek "How to avoid a climate disaster" ("Hoe we een klimaatramp kunnen vermijden") komt morgen uit. Gates bekijkt als ondernemer en filantroop het klimaatprobleem vanuit een andere hoek, heel breed, en schuwt geen taboes.

"Als het gaat over klimaatverandering, zijn er twee getallen om te onthouden: het eerste is 51 miljard, het tweede is nul", steekt Gates van wal. Het eerste verwijst naar het aantal ton broeikasgassen dat jaarlijks aan de atmosfeer wordt toegevoegd, het tweede is waar we naartoe willen: naar een nuluitstoot in 2050, of tenminste toch een klimaatneutrale samenleving.

Een netto-nuluitstoot is het grote doel van o.a. de Europese Unie en de nieuwe Amerikaanse president Joe Biden, en ook landen als China (weliswaar tegen 2060), Japan, Zuid-Korea en Canada zijn al mee. Maar Bill Gates heeft zo zijn eigen plan, want het zal niet van regeringen alleen afhangen, zegt hij: alle sectoren kunnen iets doen.

We moeten massaal inzetten op innovatie om de grote omslag te bereiken, maar het kan, benadrukt Gates. Hij trekt de parallel met de revolutie die we de voorbije tientallen jaren beleefden met computers en informatica.

"Ooit had ik als tiener samen met vrienden een wild idee: een computer op elk bureau. Maar het lukte. We dragen ze nu zelfs in onze zakken. Nu zijn we aan een nieuwe doorbraak toe. Verschillende doorbraken eigenlijk."

Er zijn twee getallen om te onthouden: 51 miljard en nul

Bekijk hier het filmpje dat Bill Gates uitbracht naar aanleiding van de nakende publicatie van zijn boek: "Een klimaatramp voorkomen wordt een grotere uitdaging dan landen op de maan."
Lees verder onder de video.

Cement en staal

In zijn boek heeft Bill Gates het over technologische vernieuwingen in elk aspect van de maatschappij om er te raken. Het gaat immers om veel meer dan groene energie, al dan niet nog het vliegtuig nemen of vlees eten, of massaal bomen aanplanten.
We moeten veel breder gaan om er te raken, en zullen een allesomvattend plan nodig hebben, argumenteert Gates. Er moet een omslag komen in de productie van goederen, in de landbouw, de transportsector enz. omdat bij heel veel van de dingen die we doen of de keuzes die we maken, broeikasgassen komen kijken die het klimaat doen opwarmen.

Er moet ook, veel meer dan nu, een prijs geplakt worden op broeikasgassen, zodat de verschillende sectoren daar nog efficiënter mee omgaan, vindt hij. Opvallend, want zelf was hij vroeger altijd gekant tegen overheidsinmenging. Maar voor het klimaat is het nodig, vindt hij.

Een nieuwe maïsvariant of nieuw soort rijst kan beter bestand zijn tegen klimaatwijziging

Gates wijst bijvoorbeeld naar sectoren zoals de cement- en staalsector die samen goed zouden zijn voor 16 procent van onze CO₂-uitstoot. Het vervaardigen van diverse goederen en materialen komt daarmee in totaal op 31 procent wereldwijd. Het opwekken van stroom is goed voor 27 procent, voedselproductie voor 19 procent en onze vliegtuigen, vrachtschepen en vrachtwagens voor naar schatting 16 procent.

Hij vindt daarom overigens niet dat we moeten stoppen met bouwen: we moeten gewoon groene alternatieven vinden. Want we mogen niemand nieuwe welvaart ontzeggen, en al zeker niet de mensen in armere landen. En dat geldt voor elk type van omslag, bijvoorbeeld ook in de landbouw.

Ook genetisch gemanipuleerde gewassen moeten kunnen om voedsel te blijven garanderen in tijden van klimaatverandering en natuurrampen: een nieuwe maïsvariant die beter tegen droogte kan, of een nieuw soort rijst dat beter de grillen van het weer kan doorstaan.

Wat met kernenergie?

Hernieuwbare energie zoals wind- en zonne-energie blijft uiteraard ook heel belangrijk. Ze kan ons helpen om helemaal koolstofvrij elektriciteit te gaan produceren. We zouden hier al bijna 30 procent van onze wereldwijde uitstoot kunnen uitsparen.

Gates ziet in dat verband overigens ook brood in kerncentrales voor onze wereldwijde overgang naar klimaatneutraliteit. Ze zijn volgens hem een van de oplossingen in de zoektocht naar alternatieven. "Het is moeilijk om een toekomst te zien waarin we ons elektriciteitsnetwerk betaalbaar uitstootvrij kunnen maken zonder kernenergie te gebruiken," zegt hij.

Bill Gates richtte in 2008 overigens TerraPower op, "een bedrijf met enkele van de knapste koppen ter wereld qua kernfysica". Met hun kennis en met hulp van computermodellen wordt daar aan de "kernreactor van de volgende generatie" gewerkt. Daarbij moeten veel van de nadelen van de huidige generatie wegvallen, zoals menselijke fouten. Er zou ook minder afval worden geproduceerd. En hij zou onder de grond kunnen worden gebouwd om aanvallen te vermijden.

Kernreactor van volgende generatie kan ons helpen om elektriciteit koolstofvrij te produceren

Eigen voetafdruk uitwissen

De mensheid heeft nog nooit voor zo'n grote opgave gestaan, weet Gates, maar het is mogelijk: "Als de wereld erin slaagt om tegen 2050 effectief klimaatneutraal te worden, dan zal dat de grootste verwezenlijking ooit zijn in de geschiedenis van de mensheid."

Een klimaatramp vermijden is dan ook één van de grootste uitdagingen ooit, zegt hij, "groter dan op de maan staan, de pokken uit te roeien, of een computer op elk bureau krijgen." Vergeleken met de huidige klimaatcrisis is de huidige coronacrisis maar een kleintje, aldus nog Gates. Maar hij benadrukt dus dat het allemaal nog kan: "Het slechte nieuws is: het wordt niet makkelijk. Het goede nieuws is: het is mogelijk."

Klimaatneutraliteit in 2050 zou grootste verwezenlijking uit menselijke geschiedenis zijn

Gates heeft zelf natuurlijk ook heel vaak gevlogen en weet dat hij een grote voetafdruk heeft als het over de opwarming van de aarde gaat. In een interview met de Amerikaanse zender CBS zei hij daarover dat hij nu probeert om die voetafdruk uit te wissen: "Mijn persoonlijke vluchten alleen al waren gigantisch. Ik investeer nu in biobrandstof voor vliegtuigen. Ik heb nu een elektrische auto en zonnepanelen. En ik subsidieer een bedrijf dat CO₂ uit de atmosfeer haalt en het ondergronds wegstopt. Zo probeer ik iets terug te doen."

Gates steekt er naar eigen zeggen 7 miljoen dollar per jaar in, een kleine 6 miljoen euro.

Beluister het gesprek met wetenschapsjournalist Ann De Bie in 'De Wereld Vandaag': 

Bron: vrtnws.be en 'De Wereld Vandaag'

Lees ook: