Hilde Crevits: "Als de leraar zelf geen Frans spreekt, dan durven de leerlingen die stap ook niet te zetten"

7 juni 2018
© BELGA
Nog niet de helft van de leerlingen uit het zesde leerjaar haalt de eindtermen voor Frans lezen. Dat blijkt uit een onderzoek van de KULeuven, dat VRT NWS kon inkijken. Leerlingen uit de eerste graad van het secundair onderwijs scoren dan weer heel goed voor techniek. Minister van Onderwijs Crevits sprak erover in 'De Ochtend'.

Onderzoekers van de KULeuven peilden een jaar geleden bij 2.000 leerlingen uit het zesde leerjaar naar de kennis van het Frans. Evenveel leerlingen uit de eerste graad van het secundair onderwijs werden getest op hun kennis van techniek. Ze onderzochten of leerlingen in die vakken de eindtermen halen.

Frans lezen kan beter, luisteren in het Frans lukt wel

De kinderen uit het zesde leerjaar kregen een lees- en een luistertoets Frans. Op de luisterproef haalden 7 op de 10 de eindtermen, bij de leesproef slaagde nog niet de helft: 45 procent. Bijna alle leerlingen kunnen wel vragen beantwoorden in het Frans. Minder dan een derde kan een situatie beschrijven aan de hand van een opsomming beschrijven en correcte vragen stellen.

Andere thuistaal dan Nederlands: een voordeel voor kennis Frans

Niet geheel onverwacht, maar toch opvallend: leerlingen die thuis geen Nederlands spreken, scoren beter voor Frans. Het gaat niet enkel over leerlingen die Frans als thuistaal hebben. Ook leerlingen die buiten school meer in contact komen met de Franse taal, behalen betere resultaten. Hoe positiever de houding van ouders en leerlingen tegenover het Frans, hoe beter de resultaten.

Ook de houding van de leerkracht speelt een rol. Leerlingen die in een klas zitten waar de leerkracht vooral Frans spreekt, presteren beter op de leestoets. De meeste leraren staan positief ten opzichte van het Frans. Ze vinden woordenschat en taalvaardigheden de belangrijkste domeinen.

14-jarigen halen vlot eindtermen techniek

Bij de proef techniek kregen leerlingen uit het tweede jaar secundair onderwijs een schriftelijke en een praktische proef. Op de schrijftelijke proef haalt bijna 9 op 10 (86%) de eindtermen. Leerlingen die thuis geen Nederlands spreken doen het hier minder goed dan leerlingen die thuis enkel Nederlands praten. Jongeren uit kwetsbare gezinnen halen minder vaak de eindtermen dan leerlingen uit kansrijke gezinnen. Jongeren die kozen voor techniek-wetenschappen en industriële wetenschappen scoren heel goed.

Uit het onderzoek blijkt ook dat de meeste leerlingen (76 procent) overtuigd zijn van het belang van technische kennis voor het beroepsleven. Dat geldt nog meer voor de ouders. 85 procent van hen vindt het waardevol en noodzakelijk dat hun kinderen op school over techniek leren en ze vinden technische kennis belangrijk in het leven. 

Crevits: "Luisteren lukt, spreken lukt minder goed en dat baart me zorgen"

Minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) maakt zich vooral zorgen dat het spreken en het zelf vragen formuleren niet goed lukt, in tegenstelling tot het luisteren. "En dat toont wellicht aan dat er in een klas veel te weinig interactief gewerkt wordt. Als de leraar zelf geen Frans spreekt in de klas, dan durven de leerlingen die stap ook niet zetten", aldus Crevits.

"Bij scholen die al starten met een initiatie Frans in het eerste, tweede en derde leerejaar zie je dat het veel beter gaat. Dat zie je ook in de testen die worden gedaan", zegt de minister in 'De Ochtend' op Radio 1. Volgens Crevits moet daar dan ook meer op ingezet worden. "De Vlaamse regering heeft dit jaar trouwens de mogelijkheid groter gemaakt om initiatie Frans te geven. Het is dan ook een warme aanbeveling voor alle scholen om hier gebruik van te maken", besluit Crevits.

Het introduceren van vakleerkrachten Frans ziet de minister niet als een wondermiddel. "An sich heb ik daar geen probleem mee", zegt Crevits, maar als zij de ideale oplossing zouden zijn, dan zou je dat aan het einde van het middelbaar moeten zien. Tenslotte zijn het daar allemaal vakleerkrachten. En toch blijft die achterstand daar bestaan", aldus Crevits.

Eindtermen techniek worden wel gehaald

In het Frans maken de leerlingen geen al te goede beurt, maar bij de eindtermen techniek in het secundair onderwijs is sprake van het omgekeerde. Daarin scoren de leerlingen wel goed.

"Alle leerlingen in het eerste en tweede leerejaar krijgen lessen techniek. We hebben daar als regering ook een ingreep gedaan door in het lager onderwijs wereldoriëntatie te splitsen in mens en maatschappij en techniek. En we zien nu dat de resultaten techniek in het eerste en tweede middelbaar echt goed zijn. En dit zowel bij leerlingen die latijn volgen als leerlingen die technische opleidingen volgen", aldus Hilde Crevits.

Toch ziet Crevits ook hier ruimte voor verbeteringen. "We zien dat leerlingen goed zijn in het uitvoeren van zaken, in de theorie. Maar in het ontwerpen gaat het minder. Ze hebben het moeilijker als ze zelf problemen moeten oplossen. We moeten daar de oplossingsvaardigheden van leerlingen stimuleren", zegt Crevits.

De minister van Onderwijs pleit daarom al langer voor "Stem-eindtermen", waarbij je ook engineering (het oplossen van problemen) mee gaat integreren en ik hoop dat dit effectief gaat gebeuren. Want daar kunnen onze leerlingen zeker nog verbeteren.

Bovenschooltest

Sinds vorig jaar is elke school verplicht om aan het einde van het zesde leerejaar een "bovenschooltest" te organiseren, dat is een test waar heel veel scholen aan deelnemen. Die test moet het interne kwaliteitsniveau op school verbeteren. "Onze inspectie kan nadien nagaan wat een school met die testen heeft gedaan. Blijkt daar niets mee gedaan te zijn, dan kunnen scholen daarvoor op de vingers getikt worden", zegt Crevits.

Beluister hieronder het integrale interview met Hilde Crevits in 'De Ochtend':

Lees ook