"De wereld deglobaliseert"

27 oktober 2018
Pexels
Voor het eerst in drie decennia is er sprake van deglobalisering. "De economische samenhang in de wereld neemt af en de economie wordt steeds minder internationaal", zegt MO*-journalist John Vandaele in "Interne Keuken".

Globale geldstromen

"De deglobalisering is te zien als je kijkt naar de globale geldstromen die van het ene land naar het andere gaan. In 2007, en dus voor de financiële crisis van 2008, bedroegen de internationale kapitaalstromen 22% van de wereldeconomie. In 2015 was dat nog maar 4,7%. Vooral de geldstromen die te maken hebben met het geven van krediet zijn dramatisch verminderd. Waarschijnlijk omdat banken voorzichtiger geworden zijn, ten gevolge van de crisis", vertelt MO*-journalist John Vandaele in "Interne Keuken".

Buitenlandse investeringen

Ook de reële, buitenlandse investeringen zijn wereldwijd bijna gehalveerd. Ze zijn gekrompen van 1.300 miljard dollar (in 2008) naar 700 miljard (in 2017). Dat heeft volgens Vandaele te maken met een aantal zichtbare maatregelen. "Zo besliste China dat Chinese ondernemingen in het buitenland enkel nog mogen investeren in de sectoren waarin die bedrijven actief zijn. De Chinese president Xi Jinping en zijn regering hebben ook vrije beleggingen verboden. Nochtans was China wereldwijd een grote investeerder maar daar zit nu een rem op."

Handel

Met de internationale handel is er ook iets aan de hand, beweert Vandaele. "In een gemiddelde gsm zitten onderdelen uit zo'n 50 landen. Het is een duidelijk voorbeeld van de internationale vervlechting van de hele productieketen, wat typisch is voor economische globalisering. Maar volgens cijfers van de Verenigde Naties is ook de internationale vervlechting voor het eerst afgenomen de voorbije twee à drie jaar."

Context van groeiend nationalisme

De Amerikaanse president Donald Trump spreekt zich uit tegen globalisering. "Dat is niet toevallig want in de Verenigde Staten zijn zeer weinig maatregelen genomen om de industriearbeiders daar te beschermen tegen globalisering. Het gevolg is dat uiteindelijk veel industriejobs naar de lageloonlanden verhuisd zijn. Trump voelde dat er daarover onvrede heerste bij een bepaald deel van de Amerikaanse bevolking, en hij heeft daarop ingespeeld", verklaart Vandaele.

Veel politici danken hun succes aan vijanddenken en polarisering

Volgens Vandaele ontstaat de huidige deglobalisering in een context van kwaadheid en groeiend nationalisme. Maar het risico daarvan is dat we niet weten hoe dat verder zal evolueren, zegt hij. "Als te veel actoren het gevoel hebben dat globalisering niet meer gunstig is dan kan er zich een ongecontroleerd proces ontwikkelen. We kunnen in een spiraal belanden waarin alle landen opnieuw hun grenzen afsluiten voor het economisch verkeer. En zo wordt ook het vijanddenken verder gestimuleerd. Veel politici danken tegenwoordig hun succes aan dat nationalistisch vijanddenken en polarisering, maar het is geen goede context voor deglobalisering", aldus Vandaele. 

Lees ook