Droom je ook zo raar sinds het coronavirus rondwaart?

30 maart 2020
Foto. Alexandra Gorn
Van ijselijke nachtmerries tot van de pot gerukte dromen met bekende virologen in de hoofdrol: droom je dezer dagen ook zo bizar? Geen zorgen, 't is een logisch gevolg van de intense tijden waarin we verzeild zijn geraakt. Meer nog: alle dromen, ook de meest akelige, kunnen je iets leren, zeggen experts.

Dat we in deze bevreemdende coronatijden vaak slechter slapen, bleek een paar dagen geleden nog uit de resultaten van een enquête van de universiteit van Antwerpen. Bijna een derde van de 346.000 respondenten zegt tegenwoordig meer slaapproblemen te hebben. Vier op de tien mensen voelen meer druk, eenzelfde groep is neerslachtiger dan anders.

Maar of mensen dezer dagen ook heel gekke of bijzonder emotionele en intense dromen hebben, is nog niet wetenschappelijk bevraagd. Toch horen we die verzuchting de laatste tijd wel erg vaak bij collega's, familie en vrienden. En ook op sociale media klinkt het meer dan eens: "Waarom droom ik tegenwoordig zo bizar?"

Dromen van verpleegkundigen

Coronadromen, zou het iets zijn? Experts zijn in elk geval niet verrast door het fenomeen. "Dromen kunnen voor heel wat dingen nuttig zijn, maar waar wetenschappers het min of meer eens over zijn, is dat je er bepaalde emoties mee verwerkt", weet Inge Declercq, neuroloog en slaapspecialist aan het universitair ziekenhuis van Antwerpen. "Dat werkt helend en is dus erg belangrijk."

"Dit zijn voor iedereen intensere tijden en onze dromen weerspiegelen dat", zegt Mia Leijssen, professor klinische psychologie aan de KU Leuven. "Intenser dromen komt voor in alle situaties die dichter op je huid zitten, zo tonen eerdere studies aan."

Declercq bevestigt dat: "Zo zijn ooit de dromen van verpleegkundigen op een kankerafdeling onderzocht: bleek dat zij meer intrusieve dromen hadden. Over het algemeen hebben traumatiserende ervaringen - en ik kan wel zeggen dat deze situatie voor ons allemaal een beetje traumatiserend is - een impact op dromen."

"Die situaties moeten worden verwerkt door je hersenen, net zoals je maag voedsel verteert", voegt Leijssen toe. "Dat heeft trouwens niet alleen impact op je dromen, maar op je hele emotionele huishouding."

Cabinekoorts

De Britse psycholoog Mark Blagrove van de universiteit van Swansea verklaart die gekke dromen met het fenomeen van "cabinekoorts", een vorm van rusteloosheid die sommige mensen ervaren in langere periodes van isolatie. Maar Declercq en Leijssen vinden dat allebei een nogal eenzijdige uitleg.

"Die cabinekoorts is eigenlijk maar één 'copingstrategie', een manier om met moeilijke situaties om te gaan, en die gaat vooral op voor sociale mensen. Voor hen is dit een frustrerende periode en die frustraties komen in de media vaak aan bod." Leijssen merkt op dat dromen vooral veel over jezelf zeggen. "Angstigere mensen kunnen nu heel hevige angstdromen hebben, terwijl andere mensen moeilijke situaties net compenseren in hun dromen. Je merkt daarin wat jou triggert. Dat komt in crisisperiodes nog veel sterker naar voren in je dromen."

Dromen zijn als het ware uitvergrotingen van hoe je dingen een plaats geeft in het dagelijkse leven. "Daarom zijn ze altijd heel leerrijk: je leert beter hoe je in het leven staat of hoe je net liever niet in het leven staat." En zelfs die echte nachtmerries kunnen nuttig zijn, oppert Declercq. "Die kunnen je ook helpen om de negatieve aspecten van wat je beleeft af te zwakken. Door de betere verwerking van negatieve emoties, kan je overdag rationeler en oplossingsgerichter omgaan met problemen."

Tips voor een rustigere nacht

Kunnen we ook iets doen om die bizarre dromen of nachtmerries wat te temperen en rustigere nachten te beleven? "Aanvaarden is stap één", zegt Declercq. "Vervolgens is het vooral een kwestie om overdag al voldoende stress te verwerken. Te veel adrenaline in je lijf als je gaat slapen, ligt mee aan de basis van gestoorde droomslaap en teveel wakker zijn ’s nachts. Probeer je adrenalineniveau op een normaler niveau te krijgen."

Makkelijker gezegd dan gedaan, hoe begin je daaraan? "Het is al vaker aangetoond dat mindfulness daarbij kan helpen." Mindfullness is een vorm van aandachtstraining die kan helpen bij stress en rusteloosheid. "En ook ademhalingsoefeningen zijn erg nuttig."

En wat als ik nachtmerries heb die altijd maar terugkeren? "Daarvoor kan je IRT gebruiken, imagery rehearsal treatment", legt Declercq uit. "Dat is een techniek waarbij je een nachtmerrie letterlijk gaat herschrijven: als je wakker wordt, schrijf je je hele nachtmerrie zo gedetailleerd mogelijk uit. Vervolgens herschrijf je elk negatief element daarin naar iets positiefs, zeker het einde. Die tekst herlees je dan dagelijks minstens 20 minuten. Het is bewezen dat dat goed werkt om weerkerende nachtmerries uit te bannen."

Ook Leijssen vindt dat we bewuster met onze dromen moeten omgaan. "Een droom is als een brief, leerde ik van de bekende psycholoog Carl Gustav Jung. Alleen al feit dat je die krijgt, doet al iets met een mens. Maar velen laten die brief ongeopend. Terwijl je net moet proberen te weten te komen: wat wordt hier verteld? Een droom heeft het altijd goed met je voor."

Luister naar slaapexpert Inge Declercq in 'De Wereld Vandaag':

Bron: vrtnws.be en 'De Wereld Vandaag'

Lees ook:

Radio 1 Select