"Een immense druk, een verpletterende verantwoordelijkheid": jury beraadslaagt in proces over de dood van George Floyd

20 april 2021
foto: © Dirk Waem (Belga)
In de Amerikaanse stad Minneapolis nadert het proces tegen voormalig agent Derek Chauvin zijn ontknoping. Chauvin staat terecht voor de dood van George Floyd, bijna een jaar geleden. Die stierf bij zijn arrestatie, Chauvin legde minutenlang zijn knie in de nek van Floyd. De volksjury heeft zich nu teruggetrokken om te beraadslagen. Krijgen we de uitspraak over een paar uur of een paar dagen?

"Je kan niet zeggen welke kant het uitgaat", zegt VS-correspondent Björn Soenens in 'De Ochtend'. "De druk is immens, de juryleden dragen een verpletterende verantwoordelijkheid. Wordt Chauvin niet veroordeeld, dan riskeren de Verenigde Staten en de rest van de wereld in brand te schieten, net als vorig jaar."

De ogen van de wereld zijn gericht op de stad Minneapolis, in de staat Minnesota. Daar beraadslaagt de jury in het proces over de dood van George Floyd, de zwarte man die in mei vorig jaar overleed na een politie-interventie. De dood van Floyd veroorzaakte een golf van protest tegen racisme en politiegeweld, niet alleen in de Verenigde Staten, maar ook in de rest van de wereld. De jury moet zich uitspreken over voormalig politieagent Derek Chauvin, die met zijn knie minutenlang in de nek van Floyd duwde.

Gisteren hoorde de volksjury de laatste pleidooien in het proces en trok ze zich terug. Een eerste beraadslaging die 4 uur duurde, leidde nog niet tot een uitspraak. "Op basis daarvan kan je niet veel zeggen over welke kant het uitgaat", zegt VS-correspondent Björn Soenens. "Het is een proces dat drie weken geduurd heeft, gisteren hebben de juryleden 6 uur aan argumenten gehoord, ze moeten het zijn twaalven eens zijn."

"Bij het proces over Rodney King in Los Angeles in 1992 (blanke agenten stonden er terecht voor zijn gewelddadige arrestatie, red) duurde het zes dagen voor er een verdict was. Bij het proces tegen Michael Jackson over kindermisbruik in 2005 zeven dagen, en bij het proces tegen O.J. Simpson in 1995 (die terechtstond voor de moord op zijn ex-vrouw, red) was er jury eruit in vier uur. Misschien komt de jury er nu tegen de middag uit, misschien duurt het een paar dagen, je kan er geen pijl op trekken."

De druk op de 12 juryleden, 7 mannen en 5 vrouwen, 6 blanke mensen en 6 mensen met een zwarte of multiraciale achtergrond, is alleszins immens. Ze beraadslagen in een hotel dat wordt afgeschermd door de National Guard. Ze mochten en mogen geen media volgen om zich niet te laten beïnvloeden door wat ze lezen en horen.

"Ze dragen een verpletterende verantwoordelijkheid. Het is een proces waar iedereen een mening over heeft, waar iedereen zich mee bemoeit", zegt Soenens. "Er hangt veel van af, je kan het gerust het proces van de eeuw tot nu toe noemen. Volgt er een vrijspraak van Chauvin op basis van argumenten, dan riskeren de Verenigde Staten en ook de rest van de wereld in brand te vliegen, net zoals na de dood van Floyd vorig jaar."

Drie schuldvragen

De juryleden moeten antwoorden op drie vragen:

  • Is agent Derek Chauvin schuldig aan moord in de 2e graad
  • Is Derek Chauvin schuldig aan moord in de 3e graad
  • Is Derek Chauvin schuldig aan doodslag

​"Het zijn subtiele verschillen", zegt Soenens. "In de 2e graad zit grove veronachtzaming van het leven in, een schuldig verzuim dat tot de dood leidt, in de 3e graad handelingen die geleid hebben tot zware lichamelijke gevolgen of de dood. Nergens in de aanklachten zit de vraagstelling of Chauvin de intentie had om te doden, daar moet geen bewijs voor worden geleverd. De aanklacht moet bewijzen dat Chauvin schuld heeft aan de dood van Floyd, en dat diens dood niet het gevolg is van onderliggende medische aandoeningen of druggebruik."

Stel dat er een veroordeling volgt, moet er ook nog beslist worden over de strafmaat. "Op de eerste schuldvraag staat een celstraf tot 40 jaar, op de tweede tot 25 jaar en op de 3e tot 10 jaar cel. De aanklagers willen een strafverzwaring, maar daar kan de volksjury zich niet over uitspreken."
"Hoe langer de uitspraak duurt, hoe groter de spanning"

"Minneapolis is een beetje een spookstad", omschrijft Soenens. "Er heerst een gespannen rust. De avondklok is voorlopig opgeheven maar zal wel weer worden ingevoerd als de uitspraak verwacht wordt. Het justitiegebouw is afgezet met prikkeldraad. Veel betogers heb ik niet gezien, maar iedereen zit wel op het puntje van zijn stoel voor die uitspraak. Zal die het land in vuur en brand zetten, zal het net zoals vorig jaar leiden tot extreme woede en geweld in het hele land. Iedereen is het er wel over eens: als er een vrijspraak volgt, zal een groot deel van de bevolking daar geen genoegen mee nemen en is de kans groot dat dat overslaat naar andere steden."

Hoe langer de uitspraak op zich laat wachten, hoe groter de spanning wordt, zegt Soenens. De gevolgen zijn ook groot. "Wordt Chauvin veroordeeld, dan is dat belangrijk voor de Black Lives Matter-beweging, voor hen is dat het begin. De raciale problemen zijn daarmee niet opgelost, maar het is een startpunt om de rest aan te pakken. Wordt Chauvin niet veroordeeld, dan wordt dat geïnterpreteerd als de bevestiging dat ze opgejaagd wild zijn, dat de politie nooit ter verantwoording geroepen wordt. Het is een moeilijke oefening."

"Dit is geen aanklacht tegen de politie, dit is een proces tegen Derek Chauvin, een individu dat de politierichtlijnen heeft overschreden. Maar de buitenwereld interpreteert dat natuurlijk veel breder. Het moet een startpunt zijn van een beweging aan hervormingen die raciale ongelijkheden wegwerkt. Er is nog een lange weg te gaan."

Beluister het gesprek met Björn Soenens in 'De Ochtend' via Radio 1 Select

Bron: vrtnws.be en 'De Ochtend'

Lees ook: