Dirk Draulans vraagt eerherstel voor de vleermuis

20 oktober 2020
© Bart Musschoot / Vlad Kutepov
De vleermuis had al geen goede reputatie en door het coronavirus is dat alleen maar erger geworden. In 'Nieuwe Feiten' verdedigt Dirk Draulans de vleermuis.

Over het coronavirus kunnen we kort zijn. Het is niet de schuld van de vleermuis dat we ermee te maken hebben gekregen. "De sprong van het coronavirus van dier naar mens zou 40 jaar geleden al gebeurd zijn. Dus het idee dat wij het virus nu plots van een vleermuis hebben gekregen, klopt niet," steekt Dirk Draulans van wal. "Er is veel genetische variatie tussen ons coronavirus en dat waar vleermuizen last van hebben. Dat virus heeft zich heel lang aan ons kunnen aanpassen." De vleermuis pleit dus onschuldig. Helemaal als je ziet wat de mens met het leefgebied van de vleermuis doet. "Het is onze schuld, want wij verstoren hun leefgebied en komen zo meer in contact met die dieren. Die wilde dieren worden in sommige landen dan ook in kleine kooien samengepakt op markten. En opeengepakte, gestreste dieren zijn een godsgeschenk voor virussen."

Niet besmettelijker

Maar zitten vleermuizen niet vol met coronavirussen? Niet per se, vertelt Draulans. "Als je naar alle zoogdieren kijkt, zie je dat vleermuizen niet per se meer virussen dragen dan andere zoogdieren. Er zijn wel veel vleermuizen, ongeveer 1400 soorten. En omdat ze met zo veel zijn, kunnen virussen zich makkelijker onder vleermuizen verspreiden. Maar ze zijn ook zeer bestendig tegen coronavirussen. Er loopt nu wereldwijd onderzoek naar hun indrukwekkend immuunsysteem. Wie weet vinden we iets dat ook ons bestendiger maakt tegen virussen."

Supernuttig

Vleermuizen zijn dus niet per se gevaarlijker dan schattige konijntjes. Maar misschien moeten we voor de zekerheid toch preventief handelen en de vleermuis maar de wereld uithelpen? "Er zijn zo veel vleermuizen, ze willen uitroeien is een utopie", gaat Draulans verder. En die vliegende monstertjes blijken ook nog eens supernuttig te zijn. "Alle Belgische vleermuizen zijn insecteneters en zelfs de kleinste vleermuis kan op een uurtje tijd 1000 muggen vangen. Zonder vleermuizen explodeert de muggenpopulatie en muggen dragen ook heel wat ziekten met zich mee." Ook landbouwers kunnen ze goed gebruiken. "In de tropen heb je vleermuizen die leven van fruit. Ze bevruchten planten zoals mango's en bananen. Een 500-tal planten worden bevrucht door vleermuizen. Haal je vleermuizen weg, komen die planten in gevaar," zegt Dirk. En vleermuizen blijken ook nog eens bosbouwers. "Omdat ze fruit, en dus de zaden in dat fruit, eten, verspreiden ze die zaden ook waardoor vleermuizen dus ook nieuwe bossen aanplanten."

Omgekeerde richting

Ten slotte zou het ook heel hypocriet zijn om als mens de vleermuis de schuld te geven van deze pandemie. Want besmettingen in de omgekeerde richting gebeuren ook. "In Amerika heb je het witte-neus-syndroom. Dat is een schimmel die de mens waarschijnlijk ooit bij vleermuizenpopulaties heeft binnengebracht en die nu ook door mensen van de ene populatie naar de andere wordt overgebracht," besluit Draulans. Enig eerherstel voor de vleermuis is dus wel op zijn plaats. En dat ze in je haar vliegen, is trouwens ook een mythe.

Beluister het gesprek met Dirk Draulans in 'Nieuwe Feiten':

Lees ook:

Radio 1 Select