"Je voelt je echt kwetsbaar als je op een podium staat. Acteren is jezelf offeren"

8 december 2019
Radio 1
Actrice en regisseur Halina Reijn zag onlangs de Amerikaanse misdaadfilm 'The Irishman'. Al Pacino en Robert De Niro spelen er de hoofdrollen. Enerzijds vindt Reijn het fijn dat regisseur Martin Scorsese de kans krijgt van Netflix om z'n droom te verwezenlijken en deze dure film te produceren. Anderzijds vindt ze de film niet geloofwaardig. Er wordt in The Irishman namelijk de-aging toegepast: dat is een digitale techniek waarmee acteurs uiterlijk veel jonger gemaakt kunnen worden.

"Witte mannen die macho tegen elkaar doen"

De 73-jarige hoofdrolspeler Robert De Niro ziet er in de film veertig jaar jonger uit dan hij werkelijk is, dankzij de techniek 'digital de-aging'. "Ik vond The Irishman pas leuk worden toen de acteurs echt samenvielen met hun leeftijd. Met alle respect maar het hoofd van een 25-jarige Al Pacino past niet bij de motoriek van de 79-jarige man die hij echt is. De lijven van De Niro en Al Pacino zijn gewoon oud, en zo ook hun bewegingen. Bovendien omvat de film opnieuw het thema van witte mannen die allemaal macho tegen elkaar doen. Vrouwen zeggen geen woord in de film. Die zeggen alleen maar 'Can I smoke a cigarette?' Daar zijn we toch klaar mee? Het is 2019, wake up!", reageert de Nederlandse actrice en regisseur Halina Reijn in Touché.

Vrouwen zeggen geen woord in The Irishman. Het is 2019, wake up!

Reijn vindt het narratief van de film zeer gedateerd. "Het wordt pas ontroerend en meeslepend als de mannelijke acteurs bijna de dood in de ogen zien en bang worden voor de vergankelijkheid. Dat zijn thema's waar we ons allemaal mee kunnen identificeren. Het laatste uur van de film is geniaal, maar alles daarvoor vind ik maar niks."

De-aging 

Mocht een regisseur die de-aging techniek op haar als actrice willen toepassen, zou ze daar dan in meegaan? "Het is zeer duaal. Ik zit aan beide kanten van deze discussie. Aan de ene kant - filosofisch en intellectueel - zeg ik: Wat een onzin. We gaan allemaal dood. Laten we elkaar niet nog eens bedriegen met dit soort technieken en laten we onze vergankelijkheid omarmen. Aan de andere kant laat ik ook botox spuiten en gebruik ik de de-aging techniek dus letterlijk op m'n eigen hoofd."

Ik laat botox spuiten en gebruik de de-aging techniek dus letterlijk op m'n eigen hoofd

De ijdelheid van acteren

Reijn heeft dit jaar zelf de transitie gemaakt van acteren naar regisseren. "Eén van de leukste dingen aan regisseren, is het feit dat het niet over je uiterlijk gaat. Je kan de hele dag in je North Face-jas en met een rare hoed op rondlopen. Als je als acteur wakker wordt dan denk je meteen: 'Hoe is mijn huid? Is mijn stem oké? Kan ik het aan?' Als filmactrice is dat nog erger omdat de camera alles uitvergroot. Het is ook heel vreemd om de hele tijd je eigen hoofd te zien. Ik merk hoe ijdel je wordt van acteren", vertelt ze.

Als vrouw moet je de moed hebben om af te wijken

Waarom precies kiest ze er zelf dan voor om botox te gebruiken? Waarom zegt ze niet gewoon aan haar collega's: 'jullie moeten zich aanpassen?' "Dat zou ik absoluut het liefst doen en dat is waar ik ook naar zou streven. Maar je voelt je echt kwetsbaar als je op een podium staat. Als je in het publieke veld moet lopen voor je beroep, dan ga je liever op in wat normaal is in plaats van de moed op te brengen om de uniciteit van een vrouw en haar leeftijd te vieren. Het gaat over de moed om af te wijken. Een vrouw zoals Lena Dunham (de hoofdrolspeelster van de Amerikaanse serie 'Girls') heeft de moed om andere kanten van het vrouwbeeld te laten zien. Ik heb die moed meer als maker dan als actrice. Dat is ook één van de redenen waarom ik wil stoppen met acteren. Ik speel nog in de serie 'Red Light' en dan mag het publiek afscheid van me nemen. Voor mij hoeft acteren niet meer", vertelt Halina zeer openhartig.

Acteren is jezelf offeren. Maar ik wil me niet meer uitleveren

Heeft ze dan schrik om publiek oud te worden? "Nee, dat is het niet. Ik vind iemand als Chris Nietvelt één van de beste actrices ter wereld. Zij wordt op een ongelofelijke manier oud; zo sexy en rauw. Maar ik ben gewoon moe van het 'geven'. Ik kan niet meer, ik ben kapot. Creëren is een heel rationele, intellectuele belevenis. Acteren is jezelf offeren. Maar ik wil me niet meer uitleveren."

Mannen hebben het altijd makkelijker dan vrouwen. Ze zijn getraind om voor zichzelf op te komen

Hebben mannen het makkelijker om ouder te worden in het theater? "Mannen hebben het altijd makkelijker. Ze zijn getraind om voor zichzelf op te komen. Vrouwen komen heel ver en doen qua talent niet onder. Maar wij vrouwen zijn toch veel meer ingericht om te offeren, om te pleasen. Mannen zijn meer opgevoed met het idee: dat zeg en doe ik gewoon. Vrouwen denken niet zo. Ze moeten nog een paar meters afleggen voor dat ze er zijn", besluit Reijn.

Lees ook

Lijst van artikels

Radio 1 Select