“Eenzaamheid zit overal”

20 november 2019
Xavier Taveirne in 'De Ochtend'
Veel mensen om je heen hebben is geen garantie om je niet eenzaam te voelen. Bijna de helft van de Belgen voelt zich zelfs “soms tot altijd” eenzaam. Xavier Taveirne maakte er een programma over. Om te laten zien dat mensen niet alleen zijn in hun eenzaamheid.

Bijna de helft van de Belgen voelt zich "soms tot altijd" eenzaam, zo blijkt uit het Nationale Geluksonderzoek van de UGent eerder dit jaar. In de Canvas-reeks ‘Eenzaam’, die vanavond start, maakt onze fijne collega Xavier Taveirne het taboe bespreekbaar.

Toen Xavier in maart in het programma ‘Bij Debecker’ vertelde dat hij een programma over het onderwerp aan het voorbereiden was, werd zijn mailbox overstelpt met verhalen. “Het is een gevoel dat meer mensen raakt, meer dan ik zelf had gedacht.”

“De jongste getuige is 18, de oudste is 89: eenzaamheid zit overal”

Eenzaamheid wordt vaak geassocieerd met oudere mensen, en er doen ook veel clichés de ronde. “Denk maar aan het beeld van de man of vrouw naast de sanseveria aan het raam in het woonzorgcentrum” zegt Taveirne in ‘De Ochtend’. “Maar daar wilden we vooral van wegblijven. Het zit er óók in, je moet niet ontkennen dat het bestaat. Maar dat is evidente eenzaamheid, hoe jammer het ook is”

In het programma dus ook veel getuigenissen over minder evidente eenzaamheid. “De jongste getuige is 18, de oudste is 89. In vier afleveringen hebben we vier generaties in beeld proberen te brengen. Het zit dus echt overal.”

Zo haalt Taveirne het verhaal aan van bedrijfsleider Wouter, die in een prachtig huis met een zwembad woont. Toen Xavier hem vroeg of hij vaak zwom, was zijn antwoord: “Ik heb niemand om het mee te delen.” 

Groot verschil tussen alleen zijn en eenzaamheid

Maar wat is de definitie van eenzaamheid? Want dat is toch een subjectief gevoel? “Wat ik voor mezelf heb vastgesteld na het maken van deze reeks is dat er een groot verschil is tussen alleen zijn en eenzaamheid. Je kan heel bewust alleen zijn. Niet iedereen wil omringd zijn, niet iedereen wil geconnecteerd en verbonden zijn. Maar zodra het geen keuze meer is, wordt het voor mij wel eenzaamheid. Ik ben graag alleen bijvoorbeeld, maar ik kan naar mijn lief, mijn ouders, mijn vrienden of mijn collega’s bellen: mensen met wie ik echt connectie heb. En dan ben ik per definitie niet meer eenzaam.

Maar eenzaamheid is een gevoel, benadrukt Taveirne. “Als iemand tegen mij zegt ‘ik ben eenzaam’, zal ik niet zeggen dat het niet waar is.”

Herkenbaarheid

Veel mensen om je heen hebben is trouwens geen garantie om je niet eenzaam te voelen. Zo hebben mensen op een feestje misschien wel gepraat over hun favoriete Netflix-series, over het weer, het werk en over de dingen die ze graag eten, maar niet over de dingen waar ze écht mee zitten. “In de tweede aflevering zit een man die een druk sociaal leven heeft, maar als hij thuiskomt is hij alleen, hij heeft geen partner en geen kinderen. Hij werkt zijn huis ook niet af omdat hij dat wil voorbehouden aan de partner die er ooit komt, maar die vier muren komen wel op hem af. Hij gaat alleen slapen en hij wordt alleen wakker.”

Taveirne hoopt dat het programma herkenbaar zal zijn. En dat hopen ook de mensen die in het programma hun verhaal hebben verteld. “Bijna allemaal, zonder uitzondering, doen ze het in de hoop dat het herkenbaarheid zal geven. Of zoals Barend het vanavond in aflevering 1 zegt: dat je niet alleen hoeft te zijn in je eenzaamheid.”

Beluister het gesprek met Xavier Taveirne via Radio 1 Select (Je hoort er de meest recente fragmenten van Radio 1)

Voel je je eenzaam en wil je er (anoniem) met iemand over praten? Bel teleonthaal op 106, 24 uur op 24 en 7 op 7 of chat op www.tele-onthaal.be

Lees ook:

Radio 1 Select