Einde van filmklassieker 'Fight Club' in China aangepast: "Diepere laag gaat verloren door zwart scherm met tekst"

25 januari 2022
© Denise Jans (Unsplash)
Fans van de klassieker 'Fight Club' zullen in China een ander gevoel aan de film overhouden. Op het Chinese streamingplatform Tencent Video heeft de culthit immers een volledig ander einde gekregen. Een praktijk die wel vaker wordt toegepast, en niet alleen in China. Zo vertelt Daniel Biltereyst, professor filmgeschiedenis aan de UGent, in 'De Wereld Vandaag'.

Beluister het gesprek met Daniel Biltereyst in 'De Wereld Vandaag' via Radio 1 Select

De klassieker van David Fincher uit 1999 met acteurs Brad Pitt en Edward Norton in de hoofdrol kan je volgens docent filmgeschiedenis Daniel Biltereyst op twee niveaus lezen. "De oppervlakkige lezing is dat het een gewelddadige film is met heel veel vechtscènes enzovoort. Maar op het einde van het verhaal zit een diepere betekenis."

Diepere betekenis verdwijnt

"En wat zie je op het einde?" - spoiler alert - "Dat één van de hoofdpersonages zijn (denkbeeldige, red.) alterego doodt en in de verte naar ontploffende gebouwen kijkt." Biltereyst weet dat dan pas het echte verhaal naar boven komt. "Het gaat over kritiek op het kapitalisme. Op het einde zie je een soort anarchistisch plan dat ten uitvoer wordt gebracht."

"En het is precies dit slot van de film dat je niet ziet in de Chinese versie", gaat hij verder. "De scherpe kant van de film zie je niet want die ontploffende gebouwen worden gewoon vervangen door een zwart scherm met tekst. Daar staat dan dat de politie het plan doorhad en de criminelen heeft gearresteerd zodat er niets kon ontploffen."

Kritiek

Screenshots van dat alternatieve einde gingen de afgelopen dagen viraal op Chinese sociale media. Niet iedereen is gediend met het nieuwe slot. En ook buiten China wordt gereageerd op de aanpassing.

Niet alleen in China of bij deze film

Het is niet duidelijk of het nieuwe einde er op initiatief van de Chinese overheid is gekomen, of dat de producers van de film of het streamingplatform de aanpassing proactief maakten. Maar het is alvast niet de eerste keer dat het gebeurt. "Twee jaar geleden is er nog een rapport verschenen van een Amerikaanse auteursvereniging. De titel daarvan was 'Made in Hollywood, censored in Beijing'. De teneur van dat rapport: grote Amerikaanse producenten houden steeds meer rekening met de verlangens van de Chinese staat."

Grote Amerikaanse producenten houden steeds meer rekening met de verlangens van de Chinese staat

"In het rapport geeft men het voorbeeld van blacklisting, waarbij dus bepaalde mensen niet aan bod mogen komen. Het meest tot de verbeelding sprekende voorbeeld daarvan is Richard Gere. Zijn films worden geweerd omdat hij het Tibetaans Boeddhisme aanhangt", duidt hij. "Maar veel belangrijker nog is dat men ook druk uitoefent op producenten of Chinese officials uitnodigt om bepaalde stukken op voorhand te zien."

Biltereyst kent bovendien nog heel wat andere landen waar dit soort praktijken worden toegepast. "Ik denk bijvoorbeeld aan India, Iran, Rusland of Turkije. Dikwijls gebeurt dat niet alleen rechtstreeks door de overheid, maar gaat het om veel fijnere mechanismen waarbij men bijvoorbeeld quota oplegt aan de Amerikaanse filmindustrie. Men zegt dan 'wij beslissen welke films er binnenkomen' en in tweede orde beslissen ze ook 'hoe' ze binnenkomen."

Beluister het gesprek met Daniel Biltereyst in 'De Wereld Vandaag' via Radio 1 Select

Bron: vrt.nws en 'De Wereld Vandaag'

Lees ook: