Enorme schadevergoeding in zaak Lernout & Hauspie, maar zijn er nog centen? "Vooral symbolische overwinning"

10 december 2021
© Ibrahim Boran (Unsplash)
655 miljoen euro, met daarbovenop nog de interesten, dat is de schadevergoeding die het Gentse hof van beroep heeft toegewezen aan 4.336 gedupeerden in de fraudezaak rond spraaktechnologiebedrijf Lernout & Hauspie (L&H). Maar zelfs na die uitspraak blijft de vraag of zij ooit nog een eurocent gaan terugzien. "Jo Lernout en Pol Hauspie leven in armoede."

"Dit klinkt als een fantastische overwinning", zegt Erik Bomans, de CEO van Deminor, dat de voorbije jaren 10.000 L&H-beleggers adviseerde in de zaak rond het teloorgegane technologiebedrijf. "Het is ook goed om te horen dat er een veroordeling is voor een dergelijk bedrag. Maar sinds KPMG niet meer als aansprakelijk wordt beschouwd, is de hoop weg om dat geld ook effectief terug te zien."

Dat zit zo: Deminor en SQ Law, de advieskantoren die grote groepen gedupeerden bijstaan, hadden voor schadevergoedingen hun pijlen jarenlang gericht op partijen met diepe zakken, zoals bedrijfsrevisor KMPG en huisbankier Dexia. Maar volgens het hof van beroep zijn alleen 6 voormalige bestuurders van L&H aansprakelijk, onder wie Jo Lernout en Paul Hauspie zelf.

"Sinds 2017, toen dat duidelijk was geworden, hebben wij onze cliënten geadviseerd om zich terug te trekken", zegt Bomans. "Bij die 6 bestuurders is niks meer, die zitten al aan de grond. En hopen op geld van hun bestuurdersverzekering kan ook niet, want die betalen niet uit bij fraudemisdrijven."

Advocaat van Lernout: "Er valt niks te verdelen"

"Er is niks te verdelen want er is niks", zegt ook Luc Gheysens, de advocaat van Jo Lernout. "Jo, die ik verdedigd heb, en ook Pol, die ik ken, hebben niks. Die zijn berooid uit de zaak gekomen. Die mensen leven in armoede. Ik steek nooit mijn hand in het vuur voor cliënten, maar voor Jo en Pol... Die hebben niks en je ziet dat ook. Je kunt geen 20 jaar een vermogen hebben en dat verbergen."

Gheysens heeft ook "nul medelijden" met de gedupeerden. "Ik heb ook altijd gezegd: je hebt verlies geleden, maar eigenlijk is dat eigen schuld, dikke bult. In augustus 2000 stond dat artikel in de Wall Street Journal (dat wantoestanden bij L&H aankaartte, red.). Dan zijn die aandelen bergaf gegaan. Maar gedurende 1 jaar heeft iedereen de kans gekregen om zijn aandelen te verkopen. Als je dat niet doet, moet je niet aan de klaagmuur staan. Je speelt op de beurs, je koopt en verkoopt. Als je slecht speelt, moet je je niet richten tot anderen."

Theoretisch kan het nog

Ook Geert Lenssens van SQ Law heeft weinig hoop, "maar in theorie bestaat er voor sommigen nog wel een kans om iets te krijgen". "Stel: je hebt recht op 50.000 euro en een van de veroordeelden heeft bijvoorbeeld een huis. Dan zou je een deurwaarder kunnen sturen en misschien wel in je opzet slagen. Dus moest ik schuldeiser zijn, zou ik wel eens mijn kans wagen."

"Het zal wellicht first come, first serve zijn (wie eerst komt, eerst maalt, red.). En als er nog veel schuldeisers zijn voor een bepaalde beschikbare som, zal die gelijk verdeeld worden", oppert Lenssens. Maar wie recht heeft op een eerder kleine schadevergoeding zal goed moeten afwegen of het wel de moeite is om een deurwaarder in te schakelen, vindt Bomans. "Ik denk dat je meer geld kwijt zult zijn aan kosten en advocatenerelonen."

Bomans zegt dat er nog een kleine hoop kan liggen bij een parallelle burgerlijke procedure voor de ondernemingsrechtbank die nu kan worden opgestart. "Misschien kunnen eisers langs die weg nog wat geld terugkrijgen van KPMG of de verzekeringen. Maar ik wil mensen ook geen valse hoop geven: we zijn intussen 21 jaar na de feiten: het wordt almaar moeilijker."

"Schande"

Dat laatste frustreert Lenssens mateloos. "Dat deze uitspraak er nu pas komt, na ruim 20 jaar, is een schande. Dat is niet de fout van de magistraten, wel van ons gerechtelijk systeem. Ik denk dat daar dringend lessen uit getrokken moeten worden. Kijk naar de PFOS-kwestie: het zou toch ongehoord zijn als ook die zaak weer 20 jaar aansleept."

In dat opzicht mag ons land een voorbeeld nemen aan de VS, waar al in 2005 (!) een uitspraak was over L&H en schadevergoedingen zijn uitbetaald, vindt Lenssens. "Of kijk Nederland: wat men daar heeft gedaan in de zaak rond de ondergang van Fortis (verzekeraar Ageas schikte in 2016 voor 1,3 miljard euro met gedupeerde aandeelhouders, red.) zou hier nooit mogelijk geweest zijn."

Beluister het gesprek met Erik Bomans, woordvoerder van Deminor, in 'De Wereld Vandaag' via Radio 1 Select. 

Bron: vrtnws.be en 'De Wereld Vandaag'