“Facebook zal Facebook blijven, maar mensen worden wel steeds kritischer"

8 april 2018
Computerwetenschapper aan de KU Leuven Jeroen Baert denkt niet dat Facebookgebruikers plots hun account zullen wissen na de schandalen van afgelopen week of dat Facebook zelf zijn businessmodel zal veranderen. "Facebook is onoverkomelijk. Al worden gebruikers wel kritischer."

De gegevens van miljoenen Facebookgebruikers werden misbruikt voor politieke doeleinden, maar geen haan die daar naar kraait. “Het gaat slecht bij Facebook? Dat is vooral een indruk”, zegt Jeroen Baert in De Ochtend.

“Facebook lijkt wel onoverkomelijk. Het gaat om een product dat je nergens anders vindt, om in contact te blijven met vrienden en familie, om spelletjes te spelen. Het product zelf is nog goed, daarom is het moeilijk om ermee te stoppen.”

Het helpt niet dat Zuckerberg eruit ziet als een robot wanneer hij zijn excuses aanbiedt

“Zuckerberg zegt dat Facebook gefaald heeft. Maar eigenlijk vertelt hij al 14 jaar datzelfde excuus. Bovendien ziet hij eruit als een robot als hij zijn excuses aanbiedt. En weinig concrete oplossingen biedt hij niet. Zijn hele businessmodel is nog steeds gebaseerd op het verzamelen van gegevens.”

Kritischer

“Voor gebruikers werd dat afgelopen week plots concreet. Je weet wel dat je gegevens bijgehouden worden, maar je denkt dat dat stopt bij reclame op basis van een like voor je favoriete tv-programma. Als het plots over politieke microtargeting gaat, wordt het wel een ander verhaal.”

Facebook houdt letterlijk alles bij: alle privéberichten, alle manieren waarop je interageert met de wereld

“Sommige gebruikers kozen ervoor hun eigen data in te kijken. Die zien dat Facebook letterlijk alles bijhoudt: alle berichten lezen ze, alle manieren waarop gebruikers interageren met de wereld.”

“Facebook zal Facebook blijven, maar de mensen zelf worden kritischer. Misschien gaan ze zelfs naar alternatieven zoeken? Alternatieven waar je weliswaar twee euro per maand voor betaalt, maar waarbij er een garantie is dat je data niet zal verhandeld worden. Initiatieven waarbij je betaalt om je data te beschermen, zullen steeds meer aandacht krijgen van mensen.”

Octopus

“Puur ideologisch hoop ik dat de #DeleteFacebook-actie aanslaat. Realistisch denk ik dat dit zal overwaaien. Misschien dat Facebook tien knoppen op de website zet die we kunnen aanklikken, waarna we onszelf goed voelen omdat we onze privacy beschermen. Maar of die knoppen effectief iets zullen veranderen, daar kan je over twijfelen."

Het maakt eigenlijk niet uit of je een profiel hebt of niet

“De octopus reikt veel verder dan Facebookgebruikers zelf. Het maakt eigenlijk niet uit of je een profiel hebt of niet. Als je een website bezoekt met een like-knop van Facebook, maakt Facebook automatisch een soort van profiel aan, op basis van je IP-adres en andere gegevens van je computer. Zo brengt het ook niet-gebruikers in kaart.”

"Facebook deleten zonder Instagram en WhatsApp te wissen, heeft weinig zin. Over die specifieke subbedrijfjes zijn er nog geen echte schandalen geweest. Maar het gaat om dochterbedrijven van het bedrijf dat stoute dingen heeft gedaan. Je moet dus niet te veel hoop hebben dat je data daar wel met de grootste zorgvuldigheid behandeld wordt.”

Mooie oplossing

“Ik denk altijd, op een mooie dag zou ik kunnen opstaan en zou Facebook een model aanbieden waarop je de keuze hebt: ofwel betaal je met je privacy, ofwel betaal je twee euro per maand. Dat zou voor mij een mooie oplossing zijn. Maar ik weet dat dit niet zal gebeuren.”