Gigantisme

13 april 2019
Het kapitalisme is ziek. De diagnose? Kanker. Ziekelijke groei, ontaarde cellen zijn uitgegroeid tot levensbedreigende gezwellen. De markt wordt gecontroleerd door giganten: denk aan Apple, Microsoft, Amazon, Facebook, Johnson & Johnson, Exxon Mobile, Nestlé, Roche, Unilever - groot en machtig genoeg om hele sectoren te ontwrichten. De groeiobsessie heerst overal: ook scholen, ziekenhuizen en NGO's geloven dat groei goed is. Dat gigantisme heeft gevolgen die niet alleen de economie bedreigen.

Geert Noels heeft met Gigantisme een messcherpe kritiek geschreven op het ontspoorde kapitalisme. Hij noemt zijn boek een poging om dat kapitalisme te redden, want hij blijft er in geloven. Het kapitalisme, zegt Geert Noels, is het beste systeem dat we hebben.

Maar dat systeem functioneert niet meer. Het kapitalisme verloochent zijn eigen regels. Gigantisme woekert, het wordt door overheden en centrale banken aangemoedigd. Er zit een fout in het systeem, dus dat moet om.

Want gigantisme is de oorzaak van veel maatschappelijk onheil: ongelijkheid, welvaartsziekten, gebrek aan empathie, milieuvervuiling, vervreemding, zelfdoding.

We moeten terug naar het klassieke kapitalisme: kleiner, trager en menselijker. Decentralisatie, hogere bedrijfsbelastingen, strenge antitrustwetten, CO2-taks op transport en strenge straffen voor valsspelers.

Ik denk dat ik daarmee het boek ruwweg heb samengevat. Ruwweg. Voor de nuances zit Geert Noels zaterdag zelf aan de Interne Keukentafel.

Radio 1 Select