Het gratisverhaal is helemaal terug bij de SP.A

3 april 2019
© Radio 1
De SP.A gaat back to basics: nadat het gratisverhaal jarenlang in de koelkast was beland, is het nu helemaal terug. Dat blijkt uit de resultaten van de stemtest van VRT NWS en De Standaard. Als het van de socialisten afhangt, mag iedereen straks gratis naar de huisarts en gratis op tram en bus. Ondanks alle kritiek noemt SP.A-voorzitter John Crombez het gratisverhaal in 'De Ochtend' een "succesverhaal".

Gratis naar de huisarts, gratis op tram en bus. Het gratisverhaal is terug bij de SP.A, ook al werd de partij jarenlang verketterd om het idee dat wijlen Steve Stevaert ooit lanceerde. Want gratis, dat is toch niet gratis? Aan het einde van het verhaal is er altijd iemand die de rekening betaalt. De overheid, in dit geval.

Ondanks alle kritiek noemt SP.A-voorzitter John Crombez het gratisverhaal in 'De Ochtend' een "succesverhaal". Toen en mogelijk ook nu. "Voor ons gaat het erom dat een aantal basisdiensten heel vlot toegankelijk moeten zijn." En met basisdiensten doelt Crombez op het openbaar vervoer, artsen en tandartsen én het basisonderwijs.

Als gratis niet gratis is, is de vraag: wie zal dat betalen. Crombez wijst naar de "algemene middelen". Zeg maar: de grote pot belastingsinkomsten, de gemiddelde belastingbetaler dus. Crombez erkent dat gratis niet écht gratis is, "maar het is wel gratis voor de gezinnen zelf".

Volgens Crombez moeten "de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen". Op die manier wil hij counteren dat de facturen voor de gezinnen almaar stijgen. "De schoolfacturen stijgen met 200 euro, tien procent van de gezinnen krijgt dat niet langer betaald. Met de elektriciteitsfacturen, eenzelfde verhaal."

En de kritiek dat het gratisverhaal ten tijde van Stevaert niet werkte? Crombez: "Ik ben het daar niet mee eens. Het was een succes om senioren en jongeren op het openbaar vervoer te krijgen, maar de investeringen zijn ondertussen teruggedraaid. Bij de NMBS alleen al met drie miljard." Volgens Crombez was dat een drama, en veel hoeft het ook niet te kosten, denkt hij. "Gratis openbaar vervoer voor jongeren bijvoorbeeld kost dertig miljoen."

Regeren met N-VA en Open VLD wordt moeilijk

Crombez pleit er intussen ook voor om de planlast voor leerkrachten terug te dringen, en een maximumfactuur in het middelbaar onderwijs in te voeren. Alweer, omdat ook daar de facturen zijn gestegen.

Crombez had tijdens het gesprek in 'De Ochtend' ook een boodschap voor Open VLD en de N-VA. Al een hele tijd gonst het in de Wetstraat van de geruchten - vooral vanuit CD&V - dat er (minstens) op Vlaams niveau een zogenoemde Bourgondische coalitie in de steigers staat, naar Antwerps model. Met de N-VA, Open VLD en de SP.A. "Onze programma's zijn heel verschillend, dus dat is heel onwaarschijnlijk. We zitten dichter bij CD&V en Groen." Crombez ontkent ook dat hij een voorakkoord zou hebben met N-VA-voorzitter De Wever en Open VLD-collega Gwendolyn Rutten.

En voor hemzelf bij de verkiezingen? Een percentage wil hij niet noemen. Maar wel dit: "We willen zeker halen wat we de vorige keer hadden." Bij de federale verkiezingen in 2014 behaalde SP.A 14 procent. In de laatste peiling van de VRT, eind vorig jaar, dook de partij met 9,2 onder de symbolische grens van 10 procent.

Beluister het gesprek met John Crombez in 'De Ochtend':

Bron: vrtnws.be en 'De Ochtend'