Het jaar 1000

5 december 2020
Stel, je haalt de finale van de Slimste Mens en Erik Van Looy vraagt “Wat weet je over het jaar 1000?” Dan gaat het licht toch uit? Het jaar 1000?! Wie weet er nu iets over het jaar 1000? Wat valt daar in ’s hemelsnaam over te zeggen? Niks toch?

Het jaar 1000 betekende nochtans het begin van de globalisering. Plots begon iedereen de wereld te verkennen. Er ontstonden handelsroutes die steden van over de hele planeet met elkaar verbonden. De Vikingen, de Chinezen, de Indiërs, de Arabieren, iedereen deed mee. Behalve de Europanen. Die hinkten achterop.

Toen Colombus in 1492 in Amerika arriveerde, kwam hij 500 jaar te laat. De eerste Europese baby die op Amerikaanse bodem geboren werd, heette Snorri en zijn moeder Gudrid. Om maar te zeggen: de Noormannen waren daar al veel eerder geweest.

Toen Vasco Da Gama in 1497 Kaap De Goede Hoop rondde op zoek naar een doorgang naar India, kwam hij in een reeds lang bekende zeevaartroute terecht. Honderd jaar eerder was een vloot van de Chinese marine onder leiding van admiraal Zheng He al via India naar Bagdad afgezakt en verder door naar Mombasa. Om maar te zeggen: die beroemde ontdekkingsreizigers van ons, hebben eigenlijk bitter weinig ontdekt wat nog niet geweten was. 

Wat wij dan weer niet wisten, maar nu wel. Dankzij een heel straf boek van de Amerikaanse historica Valerie Hansen. Het heet ‘Het jaar 1000’ en Andrea Bardyn, mediëviste van de KU Leuven, heeft het voor ons gelezen.

Zij zal zaterdag komen vertellen dat bluetooth genoemd is naar de Deense koning Harald Blauwtand, dat Karel de Grote een goocheltruc kende met een zakdoek van asbest en voorts zal je allerlei interessants vernemen over de Chazaren, de Almoraviden, de Samaniden, de Karachaniden, Ghaznaviden, Seldjoeken, Abbasiden, de Jurchen en de Roes, het volk waar Rusland naar genoemd is. Als je voor de grap een Rus nadoet, dan zeg je het dus helemaal juist: Roesland.

Beluister het volledige gesprek :