Hoe duurder de auto, hoe kleiner de kans dat de bestuurder je laat oversteken

5 maart 2020
©Allesio Lin (via Unsplash.com)
De kans dat een auto stopt om iemand te laten oversteken, is kleiner als het een dure auto is. Dat blijkt uit een Amerikaans experiment. “Mensen met een dure auto gaan zich snel ‘the king of the road’ voelen", zegt verkeerspsycholoog Gerard Tertoolen in ‘Nieuwe Feiten’.

Voor een experiment in Amerika gaven enkele mensen duidelijk aan te willen oversteken op een plaats waar geen zebrapad is. Door onderzoekers werd gekeken wie stopt en wie die mensen dus de ruimte geeft om over te steken.

Per 1000 euro duurder, daalt de kans dat de auto stopt met 3%, volgens de onderzoekers. “Dat vind ik wel sterk, dat je dat op de 1000 euro nauwkeurig kan bepalen. Maar het is al langer bekend dat mensen die zich een dure auto aanschaffen, zich ‘the king of the road’ voelen en minder oog hebben voor de andere weggebruikers. Ze durven zich meer permitteren”, zegt Gerard Tertoolen.

Asociaal gedrag

En maakt een dure auto je dan asociaal, of ben je asociaal en ga je daarom een dure auto kopen? “Dat is een kip-en-eikwestie. Het is allebei een beetje. Sportieve of stoere mensen gaan zich ook een auto kopen die bij hen past, als ze zich dat kunnen veroorloven. De auto moet ook aan die kenmerken voldoen.”

"Mensen die milieubewuster willen leven, gaan dan eerder een kleine stadsauto kopen", zegt Tertoolen. “Dat zijn meestal ook mensen die socialer zijn ingesteld en ze letten wat meer op andere weggebruikers. Ze voelen zich ook minder opgefokt en de baas op de weg.”

Volgens Tertoolen werkt het ook andersom. “Als je auto heel snel optrekt, waarbij je voelt dat je hem helemaal onder controle hebt, beïnvloedt dat ook weer je gedrag en je mentaliteit.”

"Het onderzoek toont aan dat er wel ‘socialere’ mensen, die meer gewetensvol zijn, duurdere auto’s aanschaffen, maar dan niet per se als statussymbool. Zij zouden het zien als een betrouwbare auto om te tonen dat ze zelf ook betrouwbaar zijn.”

Blanken en vrouwen

Niet iedereen wordt even snel overgelaten. Er wordt meer gestopt voor blanken en voor vrouwen. “Het is een Amerikaans onderzoek, dus daar moet wel rekening mee gehouden worden. Maar er zijn natuurlijk veel gelijkenissen. Voor zwarten wordt minder snel gestopt en ook voor mannen tegenover vrouwen. En dat is best wel schokkend”, zegt Tertoolen.

Dringt er zich dan een gedragsonderzoek op? “Het is altijd mooi om enige zelfreflectie te hebben, maar het is net de groep die zich asociaal gedraagt in het verkeer, die weinig aan zelfreflectie doet. Ik heb trouwens al eens beweerd dat sommige mensen in de auto veranderen in narcisten die heel erg overtuigd zijn van hun eigen kunnen. En we moeten aan narcisten niet zeggen dat ze iets verkeerd doen, want daar worden ze alleen nog maar eigenwijzer van. Dus dat is best wel een lastig probleem.”

Beluister hier het gesprek in 'Nieuwe Feiten':

Lees ook: 

Radio 1 Select