"Ik wil armoede bespreekbaar maken. Armoede gaat verder dan je bankrekening. Het zit in heel je lijf"

18 april 2021
© Radio 1
Voor Kristel Verbeke was K3 haar ticket voor een beter leven. Als ze die kans niet had gekregen, was ze misschien één van die vele moeders geworden die moeten krabben om rond te komen. Omdat ze maar al te goed weet hoe het is om op te groeien in armoede, presenteert Kristel vanaf dinsdag het programma ‘Zorgen voor mama’ op Eén. Want armoede is zoveel meer dan een lege bankrekening.

Kristel Verbeke, of de voormalige zwartharige van K3, is een hardwerkende moeder, zangeres, presentatrice én vrouw met een missie. Daarnaast is Verbeke voorzitter van het Overleg- en Adviesorgaan van het Kinderrechtencommissariaat en bestuurslid bij het Kinderarmoedefonds: “Tegen het einde van K3 kreeg ik steeds meer tijd om me met deze organisaties bezig te houden. Er leven nog te veel mensen in armoede in Vlaanderen. Ik vond het erg belangrijk om als mens te kunnen helpen, maar ik wou ook écht iets veranderen. En dan moet je naar het beleid kijken. Ik vind het twee heel sterke organisaties waar ik me erg goed bij voel.”

Zorgen voor mama

Vanaf dinsdag zal het programma ‘Zorgen voor mama’ te zien zijn op Eén, waarin Verbeke praat met zes moeders die laten zien en voelen wat het betekent om in armoede te leven. Situaties waar Verbeke in zich maar al te goed in herkent, want ze groeide zelf op in armoede. “Ik wil armoede bespreekbaar maken, want nog te veel mensen hebben het moeilijk. Armoede gaat verder dan je bankrekening. Armoede zit in heel je lijf”, vertelt Verbeke.

“Bij armoede denk je al snel aan medelijden en medeleven, maar ik heb in ‘Zorgen voor mama’ vooral kennis gemaakt met zes heel sterke vrouwen die er ieder op hun eigen manier mee omgaan. Veel mensen staan er alleen voor. En dan kan een hulpverlener die tijd investeert en luistert al veel voor dat gezin betekenen. Het is ook niet gemakkelijk om toe te geven dat je zelf arm bent, zowel aan de buitenwereld als aan jezelf. Een moeder zei ook dat er nog zoveel mensen zijn die het erger hebben, en dat siert haar. Ik durf nu toe te geven dat ik zelf in armoede geleefd heb. Maar wat is arm zijn?”, aldus Verbeke.

Volgens Verbeke is daarnaast de drempel om hulp te vragen vaak nog te hoog. “Dat is alsof je moet toegeven dat je het zelf niet kan, waarop mensen je gaan beoordelen. Maar daar is eigenlijk niets gênant aan. Waarom zou je je niet laten helpen als je het zelf even niet kunt? Die drempel zouden we echt moeten verlagen. Hulp vragen zou geen taboe mogen zijn.”

Geld maakt niet gelukkig, maar het zijn de mensen met geld die dat zeggen

Sven, één van de vaders uit het programma, zegt in een van de afleveringen het volgende: ‘Geld maakt niet gelukkig, maar het zijn wel de mensen met geld die dat zeggen.’ “Als je geen geld hebt, heb je zorgen waar andere mensen niet mee bezig zijn. Mensen met armoede hebben een andere kop. Zij denken eerst aan overleven, daarna pas aan hobby’s of iets leuk met de kinderen gaan doen. Er blijft weinig ruimte over waar je niet denkt aan hoe je alles gaat betalen”, aldus Verbeke.

“Helaas hebben wij geen toverstaf en doen wij alleen ons best. Er is structureel zo veel aan de hand waar we niets aan kunnen veranderen. Het doel van het programma is vooral om armoede bespreekbaar te maken. Om het taboe te doorbreken. Om te horen hoe de mama’s naar zichzelf kijken en hoe ze echt wel beseffen in welke situatie ze zitten.”

“Iedereen kan helpen. Als je niet weet hoe je iemand in armoede kan helpen: stap erop af en vraag hoe het met hen gaat. Gewoon doen. Gewoon zijn”, aldus Verbeke.

Jeugd

De ouders van Verbeke zijn gescheiden toen ze 13 jaar oud was. “Na de scheiding hebben mijn ouders besloten dat mijn mama met mijn zus in Lokeren ging wonen en ik bleef bij papa. Mijn mama kon niet voor twee dochters zorgen, dus dat werd zo voor ons beslist. Gescheiden worden van mijn zus vond ik het ergst, maar in die tijd werden kinderen nog niet heel hard betrokken bij zulke beslissingen. Achteraf denk je natuurlijk: hoe kan dat toch? Ik hoop dat kinderen nu wél betrokken worden”, vertelt Verbeke.

Opgroeien als jong meisje bij haar vader, zorgde ervoor dat Verbeke snel volwassen moest worden. “Mijn vader was truckchauffeur, waardoor hij elke dag vroeg weg was en pas laat thuiskwam. Zo kwamen de huishoudelijke taken al snel bij mij terecht. Als ik na school thuiskwam, was er niemand. Ik heb me heel veel alleen gevoeld.”

Ik kan ik niet in woorden uitleggen wat dat met je doet

Op korte tijd verloor Verbeke haar beide zussen. “Mijn oudste zus is op haar 21ste met haar vriend omgekomen in een auto-ongeluk. Mijn jongste zus is op haar 11de omgekomen door een CO-vergiftiging in de badkamer bij mama. Ik kan ik niet in woorden uitleggen wat dat met je doet, 2 zussen op 3 jaar tijd verliezen en ze nog steeds moeten missen. Hun dood verwerken was niet gemakkelijk. Papa was geen prater, dus we hebben het elk op onze manier aangepakt. Ik heb veel steun gevonden in muziek en zingen, maar ik heb met hem nooit lange gesprekken over hun dood gehad”, vertelt Verbeke.

Verbeke is katholiek opgevoed en gelooft in leven na de dood. “Ik heb de dood van zo dichtbij meegemaakt, dat ik voel dat er toch nog iets is. Ik voel dat bij een aantal mensen die er nu niet meer zijn. Soms hoor ik een bepaald nummer of denk ik aan iets en dan weet ik dat mijn zussen bij me zijn. Ik mis mijn zussen op de meest normale momenten, als ik bijvoorbeeld met de hond wandel en een gezin zie wandelen. Dan denk ik altijd aan hoe het nu geweest zou zijn, als mijn zussen er nog waren”, vertelt Verbeke.

K3

De beste keuze die Verbeke ooit gemaakt heeft, dateert uit 1998 toen ze besloot om met K3 te beginnen. “Ik heb voor regentaat gestudeerd en werkte nadien in een bank, maar ik zong nog steeds enorm graag. In november 1998 kreeg ik dan het voorstel om samen met Karen Damen en Kathleen Aerts Vlaamse muziek onder de naam K3 te brengen. Die stijl lag erg ver van muziek die ik graag hoorde, maar was langs de andere kant ook erg fijn en luchtig”, aldus Verbeke.

De eerste single van K3, ‘Heyah mama’, bleek het startschot van hun carrière te worden. “De zomer van 2000 was overweldigend. Overal waar wij kwamen, stonden gezinnen met kinderen ons op te wachten. Vanaf 2002 besloot Studio 100 ons te begeleiden, wat ervoor zorgde dat we beter ondersteund werden en nog groter werden. We verhuisden van de braderijen naar echte theaterzalen”, vertelt Verbeke.

Na zeventien jaar besloten Damen en Verbeke om te stoppen met K3, naar aanleiding van enkele twijfels van Josje Huysmans, die toen negen jaar lid was van K3 en voormalig lid Kathleen Aerts verving. “Dat was heel moeilijk, maar tegelijkertijd was ik er ook klaar voor. Ik heb K3 altijd met veel liefde en goesting gedaan, dus het was wel moeilijk om dat los te laten”, vertelt Verbeke.

“Ik koester mijn jaren bij K3, dat zijn herinneringen voor het leven. Ik leefde toen wel in een soort bubbel. Sommige dingen begon ik heel normaal te vinden en ik vond het moeilijk om met beide voetjes op de grond te blijven. Daar ben ik me nu wel bewust van”, aldus Verbeke.

Toekomst

In december is Verbeke 45 geworden, maar ze zit nog vol ambitie. “Ik wil een verschil maken en ik hoop echt dat we door het programma een eerste stap in de goede richting kunnen zetten. Daarnaast ben ik heel gelukkig met mijn gezin, dochters, man en hond en ik hoop dit gevoel voor rest van mijn dagen te onderhouden. Zie elkaar wat liever”, vertelt Verbeke.

“Ik denk dat ik altijd wel die zwartharige van K3 zal blijven en dat vind ik niet erg. Ik ben heel tevreden met wat ik heb meegemaakt, maar ik heb nu extra energie om voor anderen iets te doen. Ambitie om te zingen heb ik niet echt meer. Been there, done that”, lacht Verbeke. 

Het programma ‘Zorgen voor mama’ zal vanaf dinsdag 20 april te volgen zijn op Eén en vrt.nu.

Touché gemist? Abonneer je hier op de podcast

Meer Touché: