Jan Eelen: "'In de gloria' is het programma waar ik nog altijd het meest word op aangesproken"

11 februari 2020
Het is vandaag op de dag af twintig jaar geleden dat ‘In de gloria’ voor het eerst te zien was op tv. Bedenker en regisseur Jan Eelen blikt in 'Byloo' terug op de impact van het legendarische sketchprogramma. “Het is het programma waar ik nog altijd het meest word op aangesproken.”

“Het is fantastisch dat ‘In de gloria’ tot het collectieve geheugen is gaan behoren”, zegt Jan Eelen. “Het programma was zeker geen instantsucces. We hadden destijds goed 150.000 kijkers. Het heeft zijn tijd nodig gehad.”

“‘In de gloria’ is ontstaan vanuit heel praktische overwegingen”, vertelt Eelen. Mark Uytterhoeven wilde geen derde seizoen maken van ‘Alles kan beter’, maar zijn redactie wilde wel verder. Wij zijn toen naar Wouter Vandenhaute (Mede-oprichter van productiehuis Woestijnvis, red.) gestapt en gezegd: wij willen iets doen. Voor we het wisten had Wouter zendtijd gekregen bij de openbare omroep, en waren wij enigszins in paniek.”

“We zijn toen een week gaan vergaderen in Ronda, in Spanje, en we zijn met ‘In de gloria’ teruggekomen. We hadden door ‘Alles kan beter’ te maken heel veel tv-fragmenten gezien. Voor ‘Alles kan beter’ konden we daar niet veel mee, maar die fragmenten waren een enorme inspiratiebron voor ‘In de gloria’."

Perverse reality-tv

‘In de gloria’ was een satire op reality-tv. Jan Eelen: “Twintig jaar geleden begon reality-tv. Mensen werden voor het eerst geconfronteerd met cameraploegen die overal konden opduiken, ook in huiskamers. Onze redenering was: we gaan perverse tv maken. We vroegen ons af: wat is het slechtste dat we kunnen doen met reality-tv.”

“We mikten op plaatsvervangende schaamte, en we wilden ook benadrukken dat het een oneerlijke strijd is tussen gewone mensen en tv-makers.”

Satire

Er waren ook mensen die niet altijd door hadden dat het om satire ging. Een sketch over het programma Boomerang werd zelfs door Jay Leno in de VS voor waar aangenomen.

“Die sketch is briljant gespeeld”, vindt Eelen. “Het was een van de eerste dingen die we opgenomen hebben. Op amper twee à drie uur stond alles erop. Dat het tot bij Jay Leno is geraakt betekent dat het goed gedaan is.”

"Er komt geen nieuw seizoen van 'In de gloria'"

‘In de gloria’ kan je nu niet meer maken, denkt Jan Eelen. “Iedereen filmt elkaar voortdurend. De vervreemding van de camera bestaat niet meer. Mensen praten als vanzelf in quotes.”

Is een nieuw seizoen van ‘In de gloria’ dan ook sowieso uitgesloten? “Het enige wat ik zou kunnen doen is, om zoals Jambers deed, die mensen na twintig jaar opnieuw te gaan opzoeken. Ik heb daar heel even over nagedacht, maar het was destijds zo mooi en goed… Een nieuw seizoen maken is veel te gevaarlijk.”

Lees ook:

Radio 1 Select