Jan Terlouw (89) schrijft geen nieuwe jeugdboeken meer: “Ik ken de kinderen van nu niet meer”

28 januari 2021
© Nicolas Maeterlinck (Belga)
De Nederlandse auteur en oud-politicus Jan Terlouw (89) heeft aangegeven dat hij geen nieuw jeugdboek meer zal schrijven. Precies vijftig jaar geleden verscheen 'Koning van Katoren', zijn enorm succesvolle jeugdboek. Naar aanleiding van die verjaardag vertelde hij in een podcast dat hij op zijn leeftijd de kinderen van vandaag niet meer kent en er te ver van af staat. Terlouw schreef in totaal twintig jeugdboeken, waaronder klassiekers als 'Koning van Katoren', 'Oorlogswinter' en 'Briefgeheim'.

Jan Terlouw stopt met het schrijven van jeugdboeken. Dat vertelt hij in de literaire podcast De Grote Vriendelijke Podcast. De 89-jarige auteur en oud-politicus praat in de podcast over de vijftigste verjaardag van zijn beroemde boek 'Koning van Katoren', dat in 1971 verscheen.

Terlouw schreef in totaal twintig jeugdboeken, waaronder klassiekers als 'Koning van Katoren', 'Oorlogswinter', 'Briefgeheim' en 'Gevangenis met een open deur'. Zijn laatste jeugdboek, 'Het hebzuchtgas', verscheen vijf jaar geleden.

Ik ken de kinderen van nu niet meer, ik heb er geen verstand meer van.

"Het zal mij verbazen als er nog een kinderboek in mijn pen zit", zegt Terlouw. "Ik schrijf nog op dagelijkse basis, maar dat zijn beschouwingen en artikelen. Maar ik ken de kinderen van nu niet meer, ik heb er geen verstand meer van. Ik sta met mijn leeftijd te ver van de huidige kinderen af."

Alleen op de wereld

Als eigen favoriete jeugdboek noemt Terlouw de roman 'Sans famille' uit 1878 van de Franse auteur Hector Malot, vertaald als "Alleen op de wereld". Die vertelt over de avontuurlijke lotgevallen van de vondeling Remi, en geeft een goede indruk van de barre sociale omstandigheden in het Frankrijk van de 19e eeuw.

'Koning van Katoren', de succesrijke jeugdroman van Jan Terlouw vertelt over de 17-jarige Stach, die de gestorven koning van Katoren wil opvolgen. De zes zure ministers die de macht hebben, voelen daar niets voor en geven Stach zeven onuitvoerbare opdrachten. Het verhaal is een modern sprookje met een dubbele laag: elke opdracht staat voor een belangrijk maatschappelijk probleem.

In het verhaal worden eigenlijk de politieke ideeën van Jan Terlouws partij D66 duidelijk uitgelegd. Terlouw was onder meer fractievoorzitter van de links-liberale partij in Nederland, en in de jaren 1981-82 was hij vicepremier en minister van Economische Zaken onder premier Van Agt. Vóór zijn politieke carrière was Terlouw wetenschapper: hij is doctor in de wis- en natuurkunde en werd gezien als autoriteit op het gebied van technologie en milieu. In de jaren 60 deed hij nog onderzoek naar kernfusie.

'Koning van Katoren', dat ondertussen aan de 65ste druk toe is, is ontstaan uit de verhaaltjes die hij aan zijn eigen vier kinderen vertelde. Het jeugdboek won onder meer een Gouden Griffel en een Europese prijs voor Jeugdliteratuur. In totaal werden meer dan 825.000 exemplaren verkocht. De roman verscheen in twintig talen. Er kwamen ook twee verschillende musicalversies en een speelfilm, met Mingus Dagelet in de hoofdrol van Stach. De film staat tegenwoordig op Netflix.

Terlouw schreef ook nog romans en, samen met zijn dochter Sanne Terlouw, een reeks detectives. In 2018 debuteerde hij als dichter met de bundel 'Gedichte gedachten'.

"Het touwtje uit de brievenbus"

Vier jaar geleden was Jan Terlouw het gesprek van de dag na een emotionele oproep in het Nederlandse televisieprogramma 'De wereld draait door'. Hij had het over de klimaatcrisis, maar vooral over het gebrek aan vertrouwen in elkaar. Vooral zijn opmerking over “het touwtje uit de brievenbus” bleef nazinderen.

"Ik woonde met mijn jonge gezin in Utrecht en overal hingen touwtjes uit de brievenbussen" vertelde Terlouw over de periode van de wederopbouw na de Tweede Wereldoorlog. "Kinderen konden gewoon de deuren opentrekken en binnenlopen. Volwassenen ook. We vertrouwden elkaar.”

Hij doelde daarmee op etagewoningen, waarbij die touwtjes ook naar de bovenliggende verdiepingen leidden, en kinderen van op straat met dat touwtje de voordeur van een hoger gelegen appartement konden openen, zonder sleutel, gewoon door aan het touwtje te trekken.

“En we hadden natuurlijk kritiek op de regering en vonden dat er dingen anders moesten, maar we wantrouwden ze niet. De regering had moreel gezag in die tijd. Nu is het 2016 en er zijn veel dingen veranderd." besloot hij.

Op sociale media riepen mensen toen op om opnieuw touwtjes uit de brievenbus te laten hangen. Daarop reageerde Terlouw wel wat voorzichtig: "Ik zeg niet tegen mensen: hang touwtjes uit de brievenbus, ik zeg: "Denk erover na waarom we dat niet meer doen."

Beluister het gesprek met Jan Terlouw in 'De Wereld Vandaag':

Bron: vrtnws.be en 'De Wereld Vandaag'