Kunst kan waarschijnlijk niet de wereld redden, maar misschien wel je gezondheid

13 november 2019
© Gilber Franco (via Unsplash.com)
Zowel actief als passief met kunst en cultuur bezig zijn is positief voor je mentale en fysieke gezondheid, volgens de WHO. Kunst op doktersvoorschrift is dan ook niet zo’n gek idee. “Het is de moeite waard om de gezondheidssector hierbij te betrekken” zegt gezondheidseconoom Lieven Annemans in ‘Nieuwe Feiten’.

Kunst is goed voor je mentale en fysieke gezondheid, concludeert de Wereldgezondheidsorganisatie in een nieuw rapport. “Ze hebben meer dan 3000 studies doorgenomen, en getracht hier een lijn in te trekken” vertelt gezondheidseconoom Lieven Annemans in ‘Nieuwe Feiten’.

Annemans haalt enkele voorbeelden van die studies aan: “Men keek bijvoorbeeld naar dansen. En uiteraard: wie danst, beweegt. En dat is goed voor je gezondheid.” Maar ook andere studies kwamen aan bod. Luisteren naar aangename muziek kan bijvoorbeeld het werkklimaat verbeteren. Muziek heeft ook een positief effect op mensen met Alzheimer, en voorlezen is dan weer positief voor de ontwikkeling van je kind.

Actief en passief kunst beleven

De studies gaan dus zowel over actief als passief met kunst en cultuur bezig zijn. Zo evolueert Parkinson minder snel wanneer oudere mensen met die ziekte terug gaan dansen. Maar gewoon luisteren naar muziek en kijken naar kunst heeft dus ook positieve gevolgen. “Men heeft vastgesteld uit een aantal studies dat mensen die bijvoorbeeld museums bezoeken, en naar tentoonstellingen gaan, een betere emotionele regulatie krijgen. Ze besteden meer tijd aan introspectie, genieten van die schoonheid, en dat is bevorderlijk voor je mentale gezondheid.”

Hoe kan je dat verklaren? “Het heeft met de functie van onze hersenen te maken natuurlijk” zegt Annemans. “Wanneer we allemaal een beetje meer als losgeslagen projectielen rondlopen dan gaan we ons ook navenant gedragen. Maar als we rustmomenten inbouwen en genieten van schoonheid, dan zijn er andere delen van onze hersenen die de overhand halen en die ons helpen om onze emoties beter te kunnen reguleren, betere besluiten te nemen, minder neiging te hebben tot geweld enzovoort”

Annemans benadrukt ook dat het alle leeftijdsgroepen betreft. “Wanneer jongeren toneelstukjes doen waar ze een bepaald maatschappelijk probleem in vertolken, blijken de deelnemers minder gewelddadig te zijn en beter besluiten te nemen in hun leven. Het is uiteraard ook gunstig voor de algemene creativiteit, en dat heeft natuurlijk gevolgen voor de samenleving in haar geheel. Want meer creativiteit wil zeggen dat de samenleving beter vooruitgaat.”

Ook samen kunst beleven is positief, het bevordert de samenhorigheid. “Samen zingen in een koor blijkt bevorderlijk te zijn voor de cohesie, en om elkaar te respecteren. Het heeft heel veel positieve gevolgen.”

Kunst op doktersvoorschrift?

Kan kunst op doktersvoorschrift dan wat worden? “De auteurs verwijzen er wel naar” zegt Annemans. “We kennen nu al beweging op doktersvoorschrift, dus waarom niet? De auteurs zijn ook gaan kijken naar de kosteneffectiviteit van al die zaken, want het kost natuurlijk geld. Maar vaak blijkt het beter te zijn dan klassieke behandelingen.” Mensen met Alzheimer naar muziek laten luisteren blijkt bijvoorbeeld effectiever te zijn dan dure pillen voorschrijven. “Dus dan is het toch wel de moeite waard om de gezondheidssector hierbij te betrekken” besluit Annemans.

Beluister het gesprek met gezondheidseconoom Lieven Annemans in 'Nieuwe Feiten':

Lees ook:

Radio 1 Select