“Nieuw betekent niet per definitie beter”

20 februari 2020
Wat nieuw is, is sowieso beter. Dat zijn we geneigd te denken. “Zonde", vindt cultuursocioloog Walter Weyns (UA) in 'De Wereld van Sofie'. “Want oude dingen hebben zeker zoveel waarde.”

Volgens Walter Weyns komt onze ‘hang naar het nieuwe’ voort uit het kapitalisme: “De consumptiecultuur zet ons aan om voortdurend dingen nieuw te kopen. Reclame draagt ook vaak het etiket ‘nieuw’, want dat prikkelt de consument: hij krijgt de indruk dat hij zich het beste aanschaft.”

Daarnaast speelt ook de wetenschappelijke logica hier: “In de wetenschap hebben we geleerd dat kennis er altijd op vooruitgaat”, zegt Weyns. “Alles wat van gisteren is, is voorbijgestreefd. Het nieuwe vinden we veel geloofwaardiger.”

Typisch westers

De drang naar het nieuwe is trouwens een typisch westers gegeven: “In andere culturen is dat vaak veel minder aanwezig. Daar ziet men het verleden als iets om te koesteren en door te geven aan de volgende generatie.” 

Weyns zelf vindt het onbelangrijk of iets oud dan wel nieuw is: “Wat telt, is dat het relevant is. Goeie vragen zijn altijd origineel, ook al stel je ze voor de 7e keer. Maar het is belangrijk te beseffen dat alles wat je denkt en doet, aanknoopt bij wortels diep in de geschiedenis.”

Een boek is altijd nieuw

Wat waardevol is, moet je koesteren, vindt Weyns. In dat opzicht is het heruitgeven van oude boeken – waar Karakters Uitgeverij op inzet – een heel mooi idee. Want elke heruitgave is een soort wedergeboorte van het boek.

De Argentijnse schrijver Jorge Luis Borges zei daarover: “Als je Don Quichote in deze tijd opnieuw uitgeeft, dan is dat een gloednieuw boek. Want het wordt letterlijk door andere ogen bekeken dan toen het oorspronkelijk uitkwam. Onze ervaringen zijn fundamenteel anders dan de ervaringen van de tijdgenoten van Cervantes. En zo wordt het eigenlijk een nieuw boek.”

Lees ook:

Radio 1 Select