Ook premier Wilmès vraagt om weer dagcijfers te geven

16 juli 2020
Ook premier Sophie Wilmès wil dat gezondheidsinstituut Sciensano opnieuw ook de dagelijkse cijfers van coronabesmettingen meegeeft. Sinds eind juni waren enkel daggemiddelden beschikbaar over een periode van 7 dagen. Maar daarop komt, nu de trend weer stijgt, kritiek van de experts. Volgens Steven Van Gucht van Sciensano is het "vrij eenvoudig realiseerbaar", al plaatst hij wel wat kanttekeningen bij de dagcijfers.

Eind juni gooide Sciensano de rapportering van het aantal coronabesmettingen om. Op dat moment was de epidemie aan het krimpen en leek het logischer dat er voortaan met gemiddelden zou worden worden gewerkt. Sindsdien kregen we dagelijks een daggemiddelde van een periode over 7 dagen te zien, al werden de jongste 4 dagen daarbuiten gelaten omdat die cijfers vaak nog niet volledig zijn.

"Nu lopen we vier dagen achter en dat is niet goed", zei viroloog Marc Van Ranst daar vanochtend over.

Waarom hebben we geen gegevens van de laatste vier dagen? Die cijfers zijn nog onvolledig. Ja, één dag kan ik mij dat indenken, maar dit?

Premier Wilmès is het daarmee eens, zo zei ze in de Kamer. "Wij hebben aan Sciensano gevraagd om opnieuw de dagelijkse cijfers te geven. En op z'n minst om die te kunnen geven aan de experten, want die hebben dat absoluut nodig."

Viroloog Steven Van Gucht van Sciensano zegt dat het "vrij eenvoudig realiseerbaar" is om opnieuw de dagcijfers te geven. "Maar ik wil daar wel een kanttekening bij plaatsen. Die dagcijfers schommelen heel hard. We krijgen dan het fenomeen van het weekendeffect, of cijfers schieten plots de hoogte in. Dat betekent vaak niet dat er een uitbraak is, maar het heeft te maken met de manier van doorstromen."

Hij vindt de manier van werken die nu gehanteerd wordt dan ook logischer. "Nu werken we met het zevendaags gemiddelde, dat houdt rekening met die schommelingen binnen de week. Eigenlijk geeft dat een beter beeld van de kortetermijntrend."

Dat kortetermijncijfer is belangrijk omdat ze dan "kort op de bal kunnen spelen". "Bij een plotse verhoging moeten we kijken wat er aan de hand is, vanwaar de besmettingen komen... Zo'n signaal kan van ons komen, maar ook van de school of de burgemeester."

Van Gucht: "Stijging komt niet geheel onverwacht, prijs die we betalen voor versoepelingen"

Verschillende wetenschappers maken zich ook zorgen over de cijfers, die de laatste dagen weer de hoogte ingaan. Maar volgens Van Gucht komt dat "niet onverwacht". "Het is de prijs die we betalen voor de versoepelingen. Dat neemt niet weg dat we het heel ernstig moeten nemen. We moeten waakzaam blijven."

Volgens Van Gucht is verstrengen nu niet aan de orde. "We moeten nu zeer goed in kaart brengen waar er verhogingen zijn."

De kritiek dat dat niet fijnmazig genoeg gebeurt, vindt Van Gucht "niet geheel terecht". "De gezondheidsinspectie moet ook eerst een analyse maken. Als zij merken dat er iets specifieks aan de hand is, bij een bepaalde gemeenschap of op een bepaalde bijeenkomst, kunnen zij dat signaleren en maatregelen voorstellen. Beslissingen over de privacy bij de contactopsporing, over naar welke informatie gevraagd mag worden, zijn een politiek probleem", zegt Van Gucht nog in het "Journaal". Toch geeft hij ook toe: "Het kan altijd sneller, en altijd beter. Maar we mogen niet vergeten dat er jaren bespaard is op het systeem, dat kan je niet plots vertienvoudigen."

Bekijk het verslag uit "Het Journaal":

Code oranje

Wilmès bleek duidelijk ook niet geneigd om af te stappen van de "code oranje" voor landen waar terugkerende reizigers geweest zijn. Daarop kwam kritiek dat die onduidelijk was, omdat quarantaine daarbij niet verplicht is maar wel "sterk aanbevolen". 

"U zegt dat de procedures niet duidelijk zijn, wel ik zal ze dan nog eens in herinnering brengen. Als het rood is, moet u een test doen en in quarantaine. En als het oranje is, ja, dan is het tussen de twee. Dan wordt quarantaine sterk aangeraden", herhaalde Wilmès nogmaals.

Volgens Wilmès moeten we namelijk beroep blijven doen op het gezond verstand van de burgers. "Dat heeft ervoor gezorgd dat de afgelopen lockdown succesvol was. Die was niet succesvol omdat we controles op elke straathoek hadden, maar wel omdat de Belgen het belang snapten van het feit dat ze de regels moesten volgen."

Op de kritiek dat er de voorbije week verschillende landen geregeld van kleur zijn veranderd, reageerde minister van Buitenlandse Zaken Philippe Goffin (MR) wat later tijdens het vragenuurtje. Hij benadrukte dat "er in een pandemie als deze nu eenmaal dagelijks nieuwe informatie binnenkomt". Dat landen die in de coronapandemie wat op het randje van zorgwekkend balanceren vaker van kleur veranderen noemt hij daarom "een logisch gevolg". "Dat zorgt voor een zo correct mogelijke inschatting van de veiligheidsrisico's."

Luister naar het gesprek met Viroloog Steven Van Gucht van Sciensano in De wereld vandaag: