"Ontmoeting Trump en Kim is meer dan een fotomoment"

30 juni 2019
AFP
De Amerikaanse president Donald Trump is in Noord-Korea geweest om daar de hand te schudden van leider Kim Jong-un. En hij zette als eerste zittende VS-president voet op Noord-Koreaanse bodem. Een historisch fotomoment, maar volgens professor Koen De Ceuster gaat het om veel meer dan dat. "Hoe bizar Trump ook is, hij heeft de hele dynamiek tussen de VS en Noord-Korea veranderd. Deze ontmoeting kan de huidige patstelling deblokkeren."

Een onverwachte, maar historische ontmoeting vandaag in Panmunjom, in de gedemilitariseerde zone tussen Noord- en Zuid-Korea. De Amerikaanse president Donald Trump ontmoette er de Noord-Koreaanse leider Kim Jong- un en zette als eerste zittende Amerikaanse president ooit voet op Noord-Koreaanse bodem. Dat is op zich al opmerkelijk, nog meer opmerkelijk is dat de ontmoeting in heel korte tijd georganiseerd lijkt te zijn. Trump had Kim gisteren pas via Twitter uitgenodigd "om eens hallo te zeggen".

Ook voor Koen De Keuster, professor Koreaanse studies aan de universiteit van Leiden in Nederland, was de ontmoeting tussen Trump en Kim een absolute verrassing. "Vooral omdat ze op zulke korte termijn aangekondigd is", reageerde hij in "De ochtend" op Radio 1.

De laatste keer dat Trump en Kim elkaar zagen, was in februari, in Hanoi, Vietnam. Dat werd een mislukking: ze kortten hun verblijf in en kwamen zelfs niet met een gemeenschappelijke verklaring. Ze raakten het niet eens over de ontmanteling van de nucleaire programma's van Pyongyang, in ruil voor het opheffen van de sancties. Hoe komt dat een ontmoeting nu dan zo vlotjes geregeld raakt?
"Sinds Hanoi zit alles verzeild in een patstelling. Zuid-Korea probeert daar het een en ander in beweging te brengen. Trump, die ook binnenlands wil scoren, ziet hier een gelegenheid om de boel weer op gang te brengen. Ook een interessant fotomoment, wat voor Trump altijd belangrijk is. Hij doet ook iets wat nog nooit gebeurd is, iets van historisch belang: hij zet voet op Noord-Koraanse bodem. Hij kan zeggen dat hij iets gedaan heeft wat nog geen enkele andere Amerikaanse president gedaan heeft", zegt De Ceuster.

Hoe bizar Trump ook is, hij heeft wel een ander soort dynamiek tussen de VS en Noord-Korea op gang gebracht

"Van bomber jacket naar golf jacket"

Toch zit er voor De Ceuster ook echt betekenis achter deze ontmoeting, voorbij de symboliek. "Hoe bizar Trump ook is, hij heeft wel een ander soort dynamiek tussen de VS en Noord-Korea op gang gebracht."

"Kijk maar eens naar het verleden. Een Amerikaanse president die naar de gedemilitariseerde zone gaat, dat is om Noord-Korea bij wijze van spreken af te dreigen. Gekleed in een bomber jacket (pilotenjasje, nvr), ernstig turend in de verte, in het niemandsland, richting Noord-Korea, en vooral, geen contact. En Trump nu, dat is: gekleed in een golf jacket (golfjasje) en geen spoor van dreigingsretoriek."

Trump leek er ook heel ontspannen bij te lopen, "al kan je je afvragen in welke mate hij zich ervan bewust is waar hij precies is. Maar hoe dan ook is de gedemilitariseerde zon een plek waar alles heel strik en strak gereguleerd en gecoördineerd is, waar je je vrij kan bewegen. Dat zie je ook bij Kim Jong-un trouwens, heel opvallend, hoe flexibel en soepel hij is, bijna open naar de media en vrij makkelijk antwoorden op vragen van de pers. Boeiend om te zien."

"Méér dan een fotomoment"

Kan dit het begin zijn van iets meer? "Misschien kan dit de paststelling deblokkeren", denkt De Ceuster. "Er worden nu ook gesprekken gevoerd die niet gepland waren. Interessant om te zien wat hieruit kan voortvloeien." (Intussen heeft Trump gezegd dat de nucleaire onderhandelingen opnieuw opgestart zullen worden, nvr).

Op het eerste gezicht lijkt er niet zo veel veranderd, maar volgens De Ceuster is deze ontmoeting wel méér dan een fotomoment voor Trump. "Sinds april 2018 is er een andere dynamiek op het Koreaanse schiereiland. Ik ga ervan uit dat er voorstellen zullen komen die nog meer in beweging zullen zetten", besluit De Ceuster.

Bron: De Ochtend en VRT NWS

Beluister het volledige gesprek:

Lees ook

Radio 1 Select