Schoolstraat volgens studie goed voor de luchtwegen van scholieren

3 december 2020
Archiefbeeld (van voor de coronamaatregelen) stad Gent
Een schoolstraat kan bijdragen tot de goede gezondheid van schoolkinderen, vooral van hun luchtwegen. Dat blijkt uit een grootschalige studie van de Partnerorganisatie Milieugezondheidszorg.

Een schoolstraat is een straat waar voor en na school geen doorgaand gemotoriseerd verkeer is toegelaten. De onderzoekers vergeleken de luchtkwaliteit rond de scholen en de fysieke gezondheid van de kinderen voor en na het invoeren van een schoolstraat. En daaruit bleken vooral positieve effecten.

Concreet hebben de onderzoekers zes Vlaamse basisscholen, in 5 schoolstraten, onder de loep genomen. De situatie net voor de invoering van de schoolstraat werd telkens vergeleken met die drie weken na de invoering. De onderzoekers keken naar de luchtkwaliteit, het lawaai en de verkeersveiligheid. Ook de scholieren zelf en hun ouders werden grondig ondervraagd.

Een deel van de kinderen onderging zelfs enkele fysieke onderzoeken om hun gezondheid voor en na de invoering goed te kunnen vergelijken. Zo werden twee ademtesten afgenomen: een die de ontstekingen van de longen controleerde en een test die de elasticiteit van de longen bekeek. Hoe elastischer de longen, hoe gemakkelijker je kunt ademen.

Na de invoering daalden de ontstekingsparameters met 14 procent. De elasticiteit van de longen verbeterden met 10 procent. "Dit zijn gemiddelde waarden, het effect was niet overal even uitgesproken", onderlijnt onderzoekster Karen Van De Vel van het VITO aan VRT NWS. Ook het hart en de bloedvaten werden onderzocht, maar daar is geen positief of negatief effect gevonden.

De verbeterde luchtwegen van de kinderen liggen in lijn met de verbeterde luchtkwaliteit. "Voor het invoeren van de schoolstraat vertonen de concentraties van sommige luchtverontreinigende stoffen een piek rond het begin van de scholen. Die concentraties namen af en de piek was minder hoog na de invoering van de schoolstraat", zegt Van De Vel.

Bij scholen met druk lokaal verkeer is de verbetering groter. Bij scholen in een stedelijke omgeving is het effect kleiner, omdat achtergrondvervuiling een grote rol blijft spelen. De verbetering is er voor alle duidelijkheid ook enkel op de moment dat de straat effectief is afgesloten voor het doorgaand verkeer. Niet onbelangrijk, want door de coronamaatregelen staan in veel scholen nu de ramen open om verse lucht binnen te laten.

Groot draagvlak, maar geen grote verschuiving van auto naar fietsen

Ook de verkeersveiligheid leek toe te nemen door de invoering van de schoolstraat. "95 procent vond dat het veiligheidsgevoel was toegenomen", zegt de onderzoekster. De meeste ouders waren trouwens tegen de invoering van een schoolstraat, maar al na enkele weken is dat helemaal gedraaid. "Driekwart van de ouders was nadien te vinden om de schoolstraat definitief te maken. Er is dus wel degelijk een groot draagvlak voor."

Toch worden na de invoering van de schoolstraat nog bijna evenveel kinderen met de auto naar school gebracht als voordien. "Een schoolstraat maakt het laatste deel van het traject veiliger, maar het zou beter zijn om die zone groter te maken", zegt Van De Vel. "Als de schoolstraat een deel is van een groter mobiliteitsbeleid, wordt het nog veiliger waardoor nog meer ouders hun kind met de fiets naar school sturen."

De studie heeft vooral positieve gevolgen van de invoering van een schoolstraat gevonden, maar dat wil niet zeggen dat de onderzoekers aanbevelen om ze overal in te voeren. "Onze bevindingen kunnen niet zomaar veralgemeend worden", zegt Van De Vel. "Het is belangrijk specifiek te kijken naar de situatie van elke afzonderlijke school."

Luister naar Joske Schockaert, directeur van de vrije basisschool De Margriet in Baardegem, bij Aalst:

Bron: vrtnws.be en De ochtend