"Twee derde van de vrouwen heeft last van het oplichterssyndroom, zo gaat veel talent verloren"

2 mei 2019
Mensen die last hebben van het 'oplichterssyndroom' denken dat ze hun succes om allerlei redenen niet verdienen. Vooral vrouwen halen zichzelf onterecht naar beneden. Dat zegt loopbaacoach Vréneli Stadelmaier in 'De Wereld van Sofie'.

"Als je objectief naar jezelf kijkt dan weet je dat je het kan: je hebt de juiste opleiding gevolgd, je hebt goede feedback kregen van je oversten, mensen zijn enthousiast over je werk, maar dan komt er een papegaai op je schouder zitten, een stemmetje dat zegt: 'Je kan het niet. Je bent een mislukkeling. Het is niets bijzonders wat jij kan. Hou je gedeisd, anders komen ‘ze’ er straks achter dat je het niet echt kan. '"

"Uit onderzoek weten we dat iedereen die gedachte wel herkent, maar één derde van de mannen heeft er ook effectief last van, en maar liefst twee derde van de vrouwen.  Dat vrouwen er meer last van hebben komt deels door culturele verwachtingspatronen. Vrouwen zijn pas relatief recent toegetreden tot beroepscategoriën waar voordien alleen mannen actief waren. Zoals huisarts of advocaat. Een andere oorzaak is biologisch. Vrouwen hebben slechts 10 procent van het testosteron van mannen. En testosteron helpt net om tegen dat stemmetje, die papegaai op je schouder in te gaan."

Wat is de impact van het 'imposter syndroom'? "Vechten of vluchten. Ofwel ga je heel hard werken, om zeker geen fouten te maken. Dus een extreem perfectionisme met alle risico's vandien op een burn-out. Ofwel een vluchtreactie: dan doe ik het maar niet. Ik ga dan maar niet voor die job of promotie. En zo gaat veel talent verloren." 

Wat te doen als je het bij jezelf herkent? "Stap 1: besef dat je niet de enige bent, dat je je er niet voor hoeft te schamen. Dus praat erover met een collega. Stap 2: onderzoek waar 'die papegaai' vandaan komt. Vaak heeft het te maken met je jeugd, met je opvoeding. En kijk wanneer die papegaai op je schouder komt zitten: is die er alleen als je een als je een sollictatiegesprek moet doen, of alleen als je een vergadering moet toespreken? En besef dat iedereen fouten kan maken, en dat een fout niet het einde van de wereld is. Het mag spannend zijn, maar wees niet laf."

Meer info over het boek en de lezingen van Vréneli Stadelmaier vind je hier

Lees ook:

Radio 1 Select