"Uitslag was niet onverwacht": katholieke en pro-Ierse Sinn Féin wint Noord-Ierse parlementsverkiezingen

8 mei 2022
Het katholieke en Iers-nationalistische Sinn Féin wint de parlementsverkiezingen in Noord-Ierland. Voor het eerst in de geschiedenis wordt zo een pro-Ierse partij de grootste in het regionale parlement. Sinn Féin zelf spreekt van "een nieuw tijdperk" dat ingaat, maar het zal niet eenvoudig worden om een regering te vormen.

Het katholieke en pro-Ierse Sinn Féin haalt het met 27 zetels van de protestantse en Brits-gezinde Democratic Unionist Party (DUP), die afklokt op 24 zetels. Een resultaat waarmee de partij geschiedenis schrijft, want voor het eerst sinds het zuiden (de Ierse Republiek) in 1921 onafhankelijk werd, zullen de lakens in Noord-Ierland niet meer uitgedeeld worden door een protestantse partij.

Sinn Féin mag nu de First Minister of premier leveren, en die eer is weggelegd voor Michelle O'Neill. Volgens haar gaat er "een nieuw tijdperk" in. "Vandaag is een heel belangrijk moment van verandering", reageerde ze. "Ik zal leiderschap bieden dat inclusief is, diversiteit viert, dat rechten en gelijkheid garandeert voor degenen die in het verleden zijn uitgesloten, gediscrimineerd of genegeerd."

Vandaag is een heel belangrijk moment van verandering

O'Neill wil een eerste minister zijn voor iedereen, maar veel Noord-Ieren zien haar partij nog altijd als de erfgenaam van het Iers Republikeins Leger (IRA) dat bloedige aanslagen pleegde tijdens de Noord-Ierse burgeroorlog. Het roept nog steeds bittere herinneringen op.

Het regionale parlement van Noord-Ierland is een van de verwezenlijkingen van het Goede Vrijdagakkoord van 1998. Dat akkoord maakte een einde aan 30 jaar van bloedig geweld. Het regionale parlement van Noord-Ierland vormt nu een regering die verantwoordelijk is voor economie, gezondheid, cultuur en onderwijs, vergelijkbaar met de bevoegdheden van onze regionale regeringen.

Of een regering geleid door Sinn Féin snel het licht zal zien, is twijfelachtig. Om de macht te verdelen tussen de nationalisten (waartoe Sinn Féin behoort) en de unionisten, geldt immers de regel dat de grootste partij uit de andere gemeenschap de vicepremier moet leveren. Dat is nu de DUP, maar die dreigt ermee de regeringsvorming te blokkeren.

DUP-leider Jeffrey Donaldson liet bij Sky News eerder al weten dat hij enkel in een regering wil stappen als het "Protocol" - de grens in zee tussen Noord-Ierland en Groot-Brittannië die na de Brexit is ontstaan - geschrapt wordt. Die grens is voor de pro-Britse unionisten onaanvaardbaar omdat ze daarin een hereniging zien van de Ierse Republiek en Noord-Ierland. En laat zo'n hereniging nu net het belangrijkste programmapunt zijn van Sinn Féin.

Bron: vrtnws.be en 'De Ochtend'

Luister ook: