Vlaamse start-up Bolt wil kopen van stroom koppelen aan lokale groenteboer

26 augustus 2019
De Vlaamse start-up Bolt, die vandaag op de markt komt, wil mensen die kiezen voor lokale groene stroom rechtstreeks koppelen aan de producent ervan. Technisch kan dat niet maar het model kan misschien wel een stimulans zijn voor de productie van groene stroom in Vlaanderen.

Stroom kopen bij de boer die ook windmolens op zijn land heeft staan. Of bij de tennisclub waar je gaat sporten en waar zonnepanelen op het dak liggen. Dat is het model waarmee Bolt zich in de markt zet: stroom leveren afkomstig van mensen van hier, aan klanten van hier.

Via de website kan de klant kiezen voor een bepaalde persoon of een bepaald project, en voor de soort groene energie die hij wil: afkomstig van zon, wind, water of biogas. Er wordt dus een directe band gecreëerd tussen klant en producent. Goede marketing is het alleszins. Maar de werkelijkheid is iets complexer.

Signaal aan de markt

Net zoals je als klant niet kunt zeggen: "Ik wil dat het water uit mijn kraan uit die bepaalde bron komt", kun je dat ook niet met elektriciteit. Elektriciteit wordt op het net gezet en volgt dan de wetten van de fysica. Als je naast een kerncentrale woont, is de stroom uit het stopcontact zo goed als zeker afkomstig uit die kerncentrale, ook al heb je een contract voor hernieuwbare energie. Wat je wel kan, is via de keuze van je contract een signaal geven aan de markt dat je een leverancier wil die groene stroom levert. Hoe meer mensen dat doen, hoe meer de markt zich zal moeten aanpassen.

Leveranciers die zeggen groene stroom te leveren, moeten voor elke eenheid elektriciteit (elke MWh of megawattuur) die ze verkopen een GO kunnen voorleggen, een Garantie van Oorsprong. Zo'n GO is een bewijs dat de geleverde stroom afkomstig is van een hernieuwbare bron. Veel leveranciers werken met GO's die teruggaan op buitenlandse bronnen (waterkracht uit Scandiniavië bijvoorbeeld) en net daar wil Bolt iets aan doen.

Werken aan de transitie hier

"Wij willen bijdragen aan een transitie naar meer groene stroomproductie hier bij ons, in eigen land, door klanten te koppelen aan lokale producenten van groene stroom", zegt Pieterjan Verhaeghen, de oprichter van Bolt. "Het klopt dat we de opwekkers en afnemers van stroom niet fysiek met mekaar kunnen verbinden. Wel kunnen we het geproduceerde volume stroom koppelen aan het verbruik van de consument."

"Als iemand 3 MWh per jaar kan leveren en een klant heeft ingetekend op 3 MWh van die specifieke bron, dan geven we op onze site aan dat die bron is uitverkocht. We kunnen dus, op jaarbasis, nooit méér stroom verkopen dan onze lokale producenten kunnen leveren."

Behalve lokale energie wil Bolt ook de productie van "echt groene" stroom stimuleren. Veel hernieuwbare stroom is namelijk afkomstig van de verwerking van biomassa en er is veel discussie over de vraag hoe groen dat eigenlijk is. Zal Bolt dan alle biomassa weren? "Hout verbranden dat uit Canada naar hier wordt gebracht, dat vinden we niet echt groen. Biogas uit een lokale vergistingsinstallatie, dat kan voor ons wel", zegt Verhaeghen. "Maar de klant kan kiezen. Wie vragen heeft bij biogas, kan kiezen voor zonne-energie."
Bolt noemt zichzelf liever geen leverancier, eerder een facilitator of "matchmaker" of nog, een deelplatform. Maar door de Vreg, de Vlaamse energieregulator, worden ze wel degelijk als leverancier erkend. Klanten zullen dan ook met Bolt een contract kunnen afsluiten waarbij Bolt alle wettelijke verplichtingen moet nakomen. Voor bepaalde administratieve en technische aspecten doet Bolt daarbij een beroep op Luminus, de energieleverancier waaruit de start-up is ontstaan. "Maar wij zijn nu een onafhankelijk bedrijf", benadrukt Verhaeghen.

Geen prijsbreker

Bolt heeft niet de ambitie een prijsbreker te zijn. Maar het bedrijfje zegt wel "dat groene stroom niet duurder hoeft te zijn dan andere". Bolt zegt geen winstmarge te nemen op de energiecomponent; er is wel een maandelijkse kost van 5 euro (inclusief BTW). Bolt heeft op dit moment een overeenkomst met 13 lokale producenten van groene stroom en denkt daarmee zowat 20.000 gezinnen te kunnen bedienen.

Energie-expert Joannes Laveyne van de Gentse Universiteit vindt het model van Bolt wel interessant, al wijst hij erop dat het niet zo heel erg verschilt van dat van energiecoöperaties als Wase Wind of Ecopower. "Wat Bolt doet, kan een stimulans zijn voor het lokale marktsysteem. Eigenlijk gaat dit om de korte keten, iets waar veel mensen belang aan hechten. Dus waarom zou je dat niet introduceren in de energiesector. De hele vraag is of dit zal leiden tot bijkomende investeringen in de productie van groene stroom hier bij ons. Dat kan, maar dat zal nog moeten blijken."

Luister naar Pieterjan Verhaeghen in De ochtend:

Bron: vrtnws.be en De ochtend

Radio 1 Select