Vlaanderen houdt privilege uit 1666 achter de hand indien brexitakkoord over visserij mislukt

8 oktober 2020
© Aleksey Malinovski (Unsplash)
De Vlaamse regering houdt een Engels privilege uit 1666 achter de hand dat 50 Brugse vissers eeuwig het recht geeft om in Britse wateren te varen, indien de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk geen akkoord bereiken over visserij na de brexit. Dat zegt Vlaams minister van Visserij Hilde Crevits (CD&V) in 'De Wereld Vandaag'. Drie jaar geleden hintte toenmalig Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA) ook al eens op het eeuwenoude document.

Mogen Vlaamse vissers nog in Britse wateren varen nadat de brexit helemaal is afgerond? Op luttele maanden voor het einde van de overgangsperiode die begon toen het Verenigd Koninkrijk begin dit jaar formeel uit de Europese Unie stapte, is het antwoord op die vraag nog altijd niet duidelijk. Onderhandelingen daarover zitten in het slop.

Op een vergadering gisteren heeft de vertegenwoordiger van ons land bij de Europese Unie een opvallend document in herinnering gebracht: een zogenoemd privilege uit 1666. Concreet gaat het om een oorkonde waarin de toenmalige Engelse koning Charles II 50 vissers uit Brugge eeuwig de toegang tot Britse wateren verschafte.

Twaalfmijlszone

Het lijkt absurd, maar toch houdt Vlaanderen dit eeuwenoude document achter de hand indien het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie geen akkoord over visserij bereiken. Dat bevestigt Vlaams minister van Visserij Hilde Crevits (CD&V) in 'De Wereld Vandaag'.

"Het basisprobleem ligt hem bij het feit dat de Britten niet wensen dat niet-Britse schepen na het voltooien van de brexit nog in de twaalfmijlszone voor hun kust komen", zegt Crevits. "Die zone is belangrijk voor de Vlaamse vissers. Die is goed voor de helft van hun vangsten."

"We zijn op zoek gegaan naar oude stukken die mogelijk zouden bestaan en zo is het privilege uit 1666 boven water gekomen. Daaruit moet blijken dat 50 Brugse vissers eeuwig in de twaalfmijlszone voor de kust van het Verenigd Koninkrijk mogen vissen. We hebben een vloot van 67 vaartuigen dus dit privilege zou voor heel wat van onze vissers soelaas kunnen bieden."

Het is niet de eerste keer dat een Vlaamse politicus het bewuste privilege uit 1666 opduikelt in de context van een akkoord tussen het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie over visserij. Op 5 juli 2017 deed toenmalig Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA) dat al eens in de studio van 'Terzake'.

Conventie van Londen

"Onder het Europese recht mogen vissers in de wateren van andere landen varen en vissen", legde woordvoerder Lisa Lust van minister Bourgeois toen aan VRT NWS uit. "Dat recht is geregeld door het visserijakkoord van 1983. Na de brexit geldt dit akkoord niet meer voor het Verenigd Koninkrijk en grijpt het land terug naar de conventie van Londen."

"Die conventie is in 1964 afgesloten nog voor van een Europees akkoord sprake was. Ze laat eveneens buitenlandse vissers in Britse wateren toe, maar ook deze overeenkomst willen de Britten opzeggen. Hierdoor kunnen ze buitenlandse vissers effectief uit hun wateren bannen."

"In 1963 is het privilege in de archieven van Brugge ontdekt", ging Lust voort. "Van de conventie van Londen was toen nog geen sprake. Een Brugse schepen is hierop met een boot tot in Britse wateren gevaren waar hij zich doelbewust liet arresteren in de hoop dat de Britten een proces tegen hem zouden aanspannen. Dat deden ze uiteindelijk niet. Uit documenten die het Britse rijksarchief jaren later heeft vrijgegeven, blijkt dat medewerkers van de toenmalige Britse minister van Visserij hem adviseerden geen proces te starten precies omdat ze vreesden dat het privilege uit 1666 nog steeds kracht van wet had."

Stok achter de deur

Volgens Lust was het onwaarschijnlijk dat Vlaanderen of België het privilege ooit effectief zou inroepen. "Minister Bourgeois heeft het privilege vooral getoond als historisch weetje. Het kan geen krachtig argument zijn bij de onderhandelingen over de brexit, maar helemaal uitgesloten dat het Brugse vissers ook vandaag nog rechten geeft, is het niet."
Dat laatste benadrukt minister Crevits vandaag op haar beurt. "In eerste instantie zetten we in op een akkoord. Dan heb je die oude documenten niet nodig. Eigenlijk willen we drie dingen: toegang tot de Britse wateren, vis vangen volgens de vastgelegde quota en die vis ergens aan land brengen."

"Daarover onderhandelen we, maar er zit weinig schot in de zaak. Daarom houden we het privilege achter de hand om de Britten op de historische context te wijzen. Ik laat me vertellen dat ze daarvoor erg gevoelig zijn. Tegelijk vind ik het een pijnlijke situatie. Zowel voor de Britse als onze economie is een akkoord de beste oplossing. Europees onderhandelaar Michel Barnier werkt daar hard aan. Ik hoop samen met anderen dat het lukt, maar indien niet, dan hebben we nog altijd het privilege."

Beluister het gesprek met Hilde Crevits in 'De Wereld Vandaag':

Bron: vrtnws.be en 'De Wereld Vandaag'

Radio 1 Select