Het lijkt een sprookje, maar het huis wint altijd: waarom spelen we tegen beter weten in op de Lotto?

21 april 2022
Waarom doen we het, spelen op de loterij? Omdat het kan? Is het het kopen van een droom? Wat de lokroep is van de Lotto, dat bespreekt Sofie met psychiater en psychotherapeut Hendrik Peuskens, diensthoofd van de Verslavingszorg in de psychiatrische kliniek Alexianen Tienen.

"Mensen die een hoop moeilijkheden te verwerken krijgen, proberen een heleboel manieren om die te boven te komen. Soms is de oplossing niet zo voor de hand liggend en dan gaan mensen op zoek naar andere manieren, zoals zelfs op het lot gaan vertrouwen. En dan durven mensen al eens denken aan de loterij. Veel mensen hebben de fantasie ook wel eens om alles achter te laten en opnieuw te beginnen", vertelt Hendrik Peuskens, diensthoofd van de Verslavingszorg in de psychiatrische kliniek Alexianen Tienen.

Het winnen van de loterij lijkt op het eerste zicht een soort van sprookje, maar het huis wint altijd

"Het winnen van de loterij lijkt op het eerste zicht een soort van sprookje, maar het huis wint altijd. Financieel doe je niet de beste zet door te gokken met je geld", aldus Peuskens. Maar als we weten dat het huis altijd wint en dat het een weinig interessante investering is, waarom wint de droom het dan toch van dat besef?

Emotie

Het is het idee van meer mogelijkheden en het ons beter kunnen wapenen tegen moeilijkheden dat mensen sterkt om hun kans te wagen met de loterij, zo horen we in 'De Wereld van Sofie'. "Dat idee is beladen met gevoelens. En al zijn die niet allemaal even redelijk, emotioneel is de sprong snel gemaakt", legt Peuskens uit. De gedachte van hoe het anders zou zijn, geeft mensen kracht en dan zit je in een psychologische copingstrategie. Dat idee van verandering, dat verkoopt de kansspelen.

Alle redelijke argumenten worden weggeblazen door de warme emotie die de droom ons biedt

"Alle redelijke argumenten worden weggeblazen door de warme emotie die de droom ons biedt", zo leren we van psychotherapeut Hendrik Peuskens.

Pathologisch gokken

Maar niet voor iedereen is gokken problematisch. Maar liefst zestig procent van de Belgen koopt wel eens een kraslot of speelt mee met een ander kansspel.

Anderhalf procent van de mensen binnen die groep zijn de mensen die daar grote inzetten aan besteedt en alsmaar vaker speelt. Dan kom je tercht in pathologisch gokken en dat is problematisch.

Verslavende factoren

Op de Lotto spelen lijkt dus niet meteen problematisch gokgedrag als je ziet dat er zestig procent af en toe een kansje waagt. Er zijn vooral drie factoren die bepalen of iemand in problematisch spelen kan terechtkomen: iemands persoonlijkheid, het soort spel en de beschikbaarheid van dat spel.

Er zijn vooral drie factoren die bepalen of iemand in problematisch spelen kan terechtkomen: iemands persoonlijkheid, het soort spel en de beschikbaarheid van dat spel

Sensatiezoekers, mensen die houden van kicks opzoeken, zien we meer doorschuiven naar problematisch gokgedrag. Het gaat dan ook vaker over mannen dan vrouwen. Vrouwen die problematisch gokgedrag beginnen tonen, hebben andere factoren die dat meer in de hand werken, zoals psychologische problemen.

Het soort spel, de snelheid waarmee winst kan uitgekeerd worden en de kwaliteit van een spel is een erg belangrijke factor. Ook de beschikbaarheid van het spel speelt hierin een belangrijke rol: kan je meteen spelen en winnen of moet je geduldig afwachten? Dat maakt dat de Lotto een aantal factoren heeft die het minder verslavend maken. Je moet een lotje kopen, een week wachten op de uitslag, nog geduldig afwachten vooraleer je het lotje kan innen en het geld op je rekening ziet verschijnen, ... 

Dat geeft een heel andere spanningsboog dan pakweg een kraslotje waar je onmiddellijk weet waar je aan toe bent. Of een casino: een plek zonder ramen en waar je je even buiten de wereld kan wanen, waar je veel verschillende spelen hebt, snel kan winnen en zelfs kan blijven eten en drinken terwijl je blijft spelen, ... Het zijn factoren die verslaving sneller in de hand werken dan een 'gewone' Lotto.

Zorgen bij online aanbod

Nu het aanbod van online gokspelen floreert, maakt Hendrik Peuskens zich steeds meer zorgen: "Het internet is lange tijd het Wilde Westen geweest voor de gokindustrie. Altijd en overal kunnen spelen, dat maakt ons bezorgd. Nu is er gelukkig een inhaalbeweging bezig om regelgeving op te stellen voor die snelle spelen".

Wat met de overheid?

Natuurlijk kunnen we ook de rol van overheid in vraag stellen, want de loterij wordt in ons land mee georganiseerd door de overheid. Is dat wel correct?

Eigenlijk kan je de Lotto een belasting noemen waar mensen vrijwillig op intekenen

Peuskens vindt het niet slecht om onszelf die vraag te stellen en dat kritisch te bekijken, maar negatief is hij niet helemaal: dat geld wordt vaak ook besteed aan goede doelen waarmee het gewone leven wordt ondersteund. Hij spreekt zelf over een belasting waar mensen vrijwillig op intekenen. 
 

Beluister hier het volledige gesprek via Radio 1 Select.

 

Ontdek meer: