"Wat voor een debiel land zijn we als we een vrijetijdsmanager hoger inschatten dan een automonteur?"

26 april 2019
De Nederlandse schrijfster en ondernemer Marianne Zwagerman werd bekend toen ze de (ex-)staatssecretaris van Onderwijs de mantel uitveegde. Haar boodschap? We moeten af van de labels 'laag- en hooggeschoold'.

Marianne Zwagerman pleit ervoor om de 'misleidende' labels 'hoogopgeleid' versus 'laagopgeleid' af te schaffen en te vervangen door het veel passender 'theoretisch opgeleid' versus 'praktisch opgeleid'. "In de term 'laagopgeleid' zit veel pijn. Je ziet het aan de kinderen die met hangende schouders naar een praktijkschool moeten, onterecht denken dat ze gefaald hebben of hun ouders hebben teleurgesteld." Maar toch gaat het haar niet zozeer om dat label zelf. 

"Het echte probleem is: we hebben van ons land een rubberentegelpardijs gemaakt, waarin we de macht gegeven hebben aan regeltjesbedenkers, waardoor de mensen die echt werken niet meer zelf mogen nadenken."

In een bedrijf dat het goed doet is het normaal dat de commercieel directeur een bonus opstrijkt, maar de installateur die het werk opknapt profiteert daar veel minder van.

"En dat hoofd is dan weer helemaal overgenomen door zorgmanagers die allerlei protocollen hebben bedacht. Niemand kan zijn vak nog uitoefenen zoals die het heeft geleerd omdat we de macht bij mensen gelegd hebben die zelfs niks kunnen, maar wel beter lijken te weten hoe een verpleegkundige of een vuilnisman of een automonteur zijn vak moet uitoefenen. De macht moet terug naar het ambacht! Maar dan zal er veel op de schop moeten, want onze maatschappij is totaal verkeerd ingericht."

Betutteling

"Als ik bij ondernemers ga spreken en ik heb het over betutteling, dan zijn ze mee, want daar storen zich ook allemaal aan. Tenminste als het van de overheid komt, maar als het om hun eigen bedrijf gaat dan stoppen ze het ook vol risk managers. In een bedrijf dat het goed doet is het normaal dat de commercieel directeur een bonus opstrijkt, maar de installateur die het werk opknapt profiteert daar veel minder van. Terwijl: de kurk waarop het bedrijf drijft, dat is niet de commercieel directeur, dat zijn de vaklui."

Bibliotheek en schoolreis

"Het probleem begint al in het onderwijs. Als je naar een college gaat dan krijg je les in een mooi gebouw, met een goed uitgeruste bibliotheek en de schoolreis gaat naar naar de Dordogne om wijn te proeven. Maar ga je naar een praktijkschool, dan zit je met 4000 andere kinderen in een grote hal aan de rand van een industrieterrein. In het onderwijs trekken we kinderen ook al vroeg uit elkaar. Je zou kinderen, of ze nu theoretisch of praktisch getalenteerd zijn, in één gebouw moeten samenbrengen. Omdat ze daar veel van elkaar kunnen leren."

Bekijk hier het filmpje waarmee Zwagerman viraal ging

Herbeluister het gesprek

Radio 1 Select