"Als je niet volledig Belg of Algerijns bent, ben je nergens echt volledig op je plaats"

22 juli 2018
Wetenschapster en onderzoekster aan de VUB Damya Laoui heeft misschien nog geen al te bekende naam, maar haar baanbrekend onderzoek is er wel eentje voor de geschiedenisboeken. Haar achternaam heeft haar geen windeieren gelegd, maar nu prijkt diezelfde naam onder andere op de MIT-lijst als één van de 35 innoverende Europese wetenschappers jonger dan 35.

Damya Laoui heeft geknokt om te komen waar ze nu is. Met haar onderzoek naar kankerbestrijding heeft ze een nieuwe wind doorheen de wereld van de wetenschap laten waaien. "Ik werk aan een vaccin om terugkerende tumors te bestrijden. 90 procent van de patiënten die overlijden, overlijden niet als gevolg van hun eerste tumor, maar van een relaps."

Ze heeft een Belgische moeder en Algerijnse vader, maar tegen wat je zou verwachten in, is hij geen Arabier. "Ook in Algerije zijn verschillende etnische groepen aanwezig. Kabyliërs zijn een soort berbers, een volk dat er woonde voor de Arabieren toekwamen en hebben dus een eigen cultuur, taal en gewoontes."

Joodse en islamtische familie

Haar vader was ook geen moslim. "Sommige Kabyliërs zijn dat wel, maar de meesten zijn christelijk of joods. Omdat mijn grootmoeder joods was, was mijn vader dat dus ook." Al was hij niet strikt religieus. "Het is er een heel open jodendom dat veel in contact komt met moslims. Mijn familie is een gemengde familie."

Van een religieuze opvoeding was ten huize Laoui dus geen sprake. "Mijn vader verplichtte me wel om de Bijbel, Koran én Thora te lezen. Nadien koos ik geen van de drie. Ik geloof wel dat er iets is, maar heb daarvoor geen religie nodig. Ik ben wel blij dat ik de drie religies meekreeg, want je kan niets zeggen over religie als je niet weet wat erachter zit."

Ik vind het moeilijk te aanvaarden dat waar je geboren bent of in welke familie, kan bepalen hoe het verder gaat in je leven

Haar gemengde achtergrond, maakte van Laoui in zekere zin wel een rebel. "Als tiener was ik bezig met ecologie en ongelijkheid tussen mensen. Ik vind het moeilijk te aanvaarden dat waar je geboren bent of in welke familie, kan bepalen hoe het verder gaat in je leven. Dat is pech of geluk hebben. Iets wat niet kan." 

Zo zag de kleine Damya Laoui eruit, nog één en al braafheid! Even later, in de pubertijd, was het al reggae wat de klok sloeg.

De muzikale keuze van Laoui getuigt van die (onbewuste) hang naar vrijheid en identiteit. "In interviews over identiteit, ben ik er fier op. Maar als het over mijn werk gaat, ben ik gewoon een wetenschapper. Dan doet mijn achtergrond er niet toe." Toch komt die verwijzing snel terug. "Ik vind dat jammer. Het is interessant als je anders bent, voor journalisten, maar het is spijtig als dat in een artikel over wetenschap terecht komt."

Racisme

Door dat wetenschappelijk werk, wordt Laoui opnieuw vaker geconfronteerd met racistische reacties. "De meeste reacties in mijn mailbox zijn positief, van mensen die ons bedanken voor wat we doen. Maar af en toe zit er een mail tussen van een gefrustreerde persoon die niet kan aanvaarden dat iemand met mijn achtergrond het goed doet." 

"Als kind kwam ik vaak in aanraking met racisme. Als je niet volledig Belg of Algerijns bent, ben je nooit ergens echt volledig op je plaats. Eender waar je bent, hoor je niet helemaal thuis. Die problemen verdwenen toen ik naar de universiteit ging, maar nu komt het terug met die media-aandacht voor mijn onderzoek."

Dat herkent ze in 'Bâtard' van Stromae: 

Ni l'un ni l'autre,
je suis, j'étais
et resterai moi

Steun het borstkankeronderzoek van Damya Laoui

Nadat er bij haar borstkanker werd vastgesteld, startte Yamina Krossa in 2015 een campagne voor de volledige terugbetaling van borstreconstructies bij borstkankerpatiënten. Ze richtte daartoe de vzw Benetiet op. In 2016 slaagde ze in haar opzet. Minister van Volksgezondheid Maggie De Block kwam tot een akkoord met de plastisch chirurgen voor borstreconstructies met eigen weefsel.De strijd voor terugbetaling is daarmee gestreden, maar de strijd voor het genezen van borstkanker gaat onverminderd door.

Yamina Krossa stelt daarom alle resterende middelen van de opgeheven vzw Benetiet ter beschikking van het nieuwe fonds voor borstkankeronderzoek. Met deze middelen zal in eerste instantie het fundamenteel kankeronderzoek van VUB’ster Damya Laoui gefinancierd worden.

Alle info over het VUB-fonds en hoe je het kan steunen, vind je op de vubfoundation.be/fondsyaminakrossa

Herbeluister de hele uitzending hier

Lees ook